Kamuoyunda "vatandaşlık maaşı" olarak adlandırılan Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Programı'nda hazırlık süreci tamamlanma aşamasına geldi. Dar gelirli hanelere yönelik ekonomik koruma kalkanı oluşturmayı hedefleyen programın uygulama usulleri ve yararlanma şartları belirlendi. Yapılan planlamaya göre, toplam hane geliri net asgari ücretin üçte birinden az olan aileler sisteme dahil edilerek düzenli ödeme alma hakkı kazanacak.
Gelir sınırı net asgari ücretin üçte biri olarak belirlendi
NTV'nin haberine göre, programa dahil edilecek aileler için temel kriter hane halkı geliri üzerinden şekillendirildi. Mevcut net asgari ücret tutarı baz alınarak yapılan hesaplamalar doğrultusunda, hane içindeki kişi başı geliri 9 bin 358 liranın altında kalan ailelerin destek kapsamına alınması öngörülüyor. Bu eşik değerin altında geliri bulunan haneler, devlet tarafından sunulacak nakdi yardım imkanlarından düzenli olarak faydalanabilecek.
Denetimler dijital sistemler üzerinden otomatik olarak gerçekleştirilecek
Sistemin işleyişinde geleneksel yöntemlerin dışına çıkılarak hane ziyareti zorunluluğu ortadan kaldırılacak. Hak sahipliğinin belirlenmesi ve gelir tespiti süreçleri, kurumlar arası entegre dijital ağlar vasıtasıyla yürütülecek. Bu kapsamda Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), Gelir İdaresi Başkanlığı, banka hesap hareketleri ve tapu sicil kayıtları gibi kritik veriler ortak bir havuzda denetlenecek. Başvuru sahiplerinin sisteme kayıtlı olması zorunlu tutulurken, programa kabul edilen hanelerin mali durumları her ay düzenli olarak kontrol altında tutulacak.
Masadaki üç farklı destek modeli farklı oranlar içeriyor
Ailelere sunulacak nakdi yardım tutarları için ekonomi yönetimi üç ayrı senaryo üzerinde çalışmalarını sürdürüyor.
- İlk senaryoda aileye asgari ücretin yüzde 20’si oranında nakdi destek, yüzde 15’i oranında konut yardımı (elektrik, doğalgaz, barınma ve yakacak giderleri için) ve yüzde 5’i oranında çocuk yardımı yapılması planlanıyor.
- İkinci seçenek ise toplam desteğin asgari ücretin yüzde 17’si, konut desteğinin yüzde 12 ve çocuk yardımının yüzde 5 olması şeklinde kurgulandı.
- Üçüncü ve son modelde ise destek oranının asgari ücretin yüzde 15’i, konut desteğinin yüzde 10 ve çocuk yardımının yüzde 5 seviyesinde tutulması gündemde yer alıyor. Hangi modelin hayata geçirileceği, devam eden yasal düzenleme aşamasında kesinlik kazanacak.
Sosyal yardımlar tek kart sistemiyle tek merkezden yönetilecek
Yeni dönemde sosyal yardımların dağıtım modelinde de köklü bir değişikliğe gidiliyor. Planlamaya göre tüm sosyal yardımlar "tek kart" sistemi üzerinden vatandaşlara ulaştırılacak. Bu kart aracılığıyla sağlanan desteklerin bir bölümü nakit olarak çekilebilirken, bir bölümü ise gıda ve temizlik malzemesi gibi temel gereksinim harcamalarında indirimli alışveriş imkanı tanıyacak.
Başvurular e-Devlet kapısı üzerinden elektronik ortamda alınacak
Vatandaşlık maaşı başvurularının e-Devlet platformu üzerinden gerçekleştirilmesi hedefleniyor. Dijital entegrasyon sayesinde gelir testi ve uygunluk denetimleri manuel müdahale olmaksızın otomatik sistemler tarafından tamamlanacak. Düzenlemeye dair yasal hazırlıklar tüm hızıyla devam ederken, programın Meclis sürecinin ardından yasalaşarak resmen uygulamaya konulması bekleniyor.
