90 milyar euroluk düğüm çözüldü: Zelenskiy'den Avrupa Birliği'ne 'tam üyelik' mesajı
Ukrayna için uzun süredir beklenen devasa finansal destek paketinin önündeki engellerin kalkmasıyla birlikte gözler birliğin genişleme politikasına çevrildi.
Avrupa Birliği, Macaristan’ın uzun süredir devam eden vetosu nedeniyle askıda kalan 90 milyar euroluk Ukrayna kredi paketine nihayet onay verdi. Kararın ardından açıklamalarda bulunan Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, sağlanan desteğin kritik önemine vurgu yaparken, artık sembolik adımların ötesine geçilerek ülkesine tam üyelik statüsü verilmesi gerektiğini savundu.
Siyasi engeller ve petrol boru hattı krizi
Sürecin tıkanmasına neden olan temel faktör, Macaristan’ın eski Başbakanı Viktor Orban’ın muhalefetiydi. Orban, Ukrayna üzerinden gelen Druzhba petrol boru hattına düzenlenen İHA saldırılarını gerekçe göstererek, enerji akışı normale dönene kadar krediyi engelleyeceğini açıklamıştı. Ancak Orban’ın 16 yıllık iktidarının seçimle sona ermesi ve boru hattındaki onarım çalışmalarının tamamlanmasıyla birlikte Brüksel’deki kilit açıldı.
Reform şartı ve hibe niteliğindeki destek
Onaylanan 90 milyar euroluk paket, iki yıl içerisinde kademeli olarak Kiev yönetimine aktarılacak. Bu yıl için planlanan 45 milyar euroluk dilimin yaklaşık 17 milyar eurosu mali destek, 28 milyar eurosu ise askeri yardımlardan oluşuyor. Brüksel, yardımların devamlılığını ise Ukrayna’nın yolsuzlukla mücadele ve yapısal reform taahhütlerine bağladı.
Askeri yardımlarda Avrupa menşeli ürünlere öncelik verilmesini şart koşan AB, geri ödeme konusunda ise esnek bir yaklaşım sergiliyor. Uzmanlar, Rusya’nın savaş tazminatı ödemeyi reddetmesi nedeniyle bu kredinin fiilen bir hibe niteliği taşıdığına dikkat çekiyor.
Zelenskiy'nin AB zirvesi öncesi beklentisi
Ukrayna lideri, önümüzdeki günlerde gerçekleşecek AB liderler zirvesi öncesinde elini güçlendiren bu gelişmeyi, "Avrupa değerlerini savunan bir ülke olarak tam üyeliği hak ediyoruz" sözleriyle değerlendirdi. Kiev yönetimi, mali desteğin yanı sıra birliğin siyasi çatısı altında yer almayı savaş sonrası yeniden yapılanma sürecinin en önemli parçası olarak görüyor.
