Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, trafik kazalarında emsal niteliğinde bir karara imza attı. Milyonlarca sürücüyü yakından ilgilendiren karara göre; ehliyeti olmayan bir sürücü, gerçekleşen kazada yüzde yüz kusursuzsa, aracında oluşan maddi hasar için karşı taraftan tazminat alabilecek. Yerel mahkemenin "ehliyetsizlik" gerekçesiyle reddettiği talebi bozan Yargıtay, ehliyetsiz araç kullanmanın yalnızca idari bir ceza konusu olduğunu, tazminat hakkını tek başına engellemeyeceğini vurguladı.
Yerel mahkemenin kararı bozuldu
Dava süreci, ehliyeti bulunmayan bir sürücünün karıştığı trafik kazasında, aracında meydana gelen maddi hasarın tazmin edilmesi talebiyle başladı. Yerel mahkeme, sürücünün ehliyetsiz olmasını gerekçe göstererek tazminat talebini reddetti. Ancak dosyanın taşındığı Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, bu kararı hukuka aykırı bularak bozdu. Yargıtay’ın bu hamlesi, hukuk çevrelerinde "trafik kazalarında yeni bir dönem" olarak yorumlandı.
En dikkat çeken nokta "illiyet bağı" vurgusu oldu
Yargıtay’ın bozma gerekçesinde en dikkat çeken nokta "illiyet bağı" vurgusu oldu. Yüksek mahkeme, sürücünün ehliyetsiz olmasının idari bir suç teşkil ettiğini ve trafik para cezası gerektirdiğini kabul etti. Ancak, kazanın meydana gelmesinde sürücünün herhangi bir teknik kusuru yoksa, sırf ehliyeti olmadığı için zararın karşılanmamasının hakkaniyete aykırı olduğuna hükmetti. Kararda, "Ehliyetsizlik, kaza ile ortaya çıkan zarar arasındaki bağı tek başına kesen bir unsur değildir" ifadesine yer verildi.
İdari ceza ayrı, maddi hak arama ayrı olacak
Kararın detaylarında, ehliyetsiz araç kullanmanın Karayolları Trafik Kanunu’na göre cezalandırılması gereken bir eylem olduğu, ancak bu durumun sürücünün mülkiyet hakkını ve uğradığı zararın tazminini ortadan kaldırmayacağı belirtildi. Eğer kaza, tamamen karşı tarafın kural ihlali veya hatası sonucu gerçekleşmişse, ehliyetsiz sürücü "mağdur" sıfatıyla hasar bedelini talep edebilecek. Bu durum, kusur oranının belirlenmesinde ehliyetin değil, sürüş esnasındaki somut hataların baz alınacağını tescilledi.
Trafik davalarında yeni dönem
Bu emsal karar ile birlikte, trafik kazalarından sonra açılan tazminat davalarında süreçlerin değişmesi bekleniyor. Artık mahkemeler, sürücünün belgesi olup olmamasından ziyade, kaza anındaki manevralara ve kural ihlallerine odaklanacak. Uzmanlar, bu kararın ehliyetsiz araç kullanımını teşvik etmediğini, ancak kusursuz olan kişinin mülkiyet hakkının yasal olarak korunduğunu ifade ediyor.