Yaşam

İstanbul’u tehdit eden fay parça parça kırılıyor

Nature Portfolio dergisinde yayımlanan bilimsel çalışma, Marmara Denizi içinden geçen fay hattının tek bir blok halinde kırılma olasılığının zayıf olduğunu belirledi.

Nature Portfolio dergisinde yayımlanan son araştırma, İstanbul’un deprem riskine dair bilinen sismik varsayımları güncelledi. University of Southern California (USC) bünyesinde yürütülen çalışmaya göre, Marmara Denizi altındaki yüksek sıcaklık ve tortul tabakalar, fayın bazı bölümlerinin büyük sarsıntılar üretmeden yavaşça kaymasını sağlıyor.

Isı ve tortu depremi frenliyor

Yer bilimciler Sezim E. Güverçin ve Sylvain Barbot tarafından gerçekleştirilen araştırmada, bölgedeki jeolojik yapı ileri düzey simülasyonlarla modellendi. Çalışma; Tekirdağ ve Orta Havza gibi bölgelerde yer kabuğunun incelmesiyle yükselen yer altı sıcaklığının, yaklaşık 7 kilometreyi bulan kalın tortu katmanlarıyla birleşerek "fay sürünmesi" (creep) denilen hareketi tetiklediğini ortaya koydu.

Tek parça kırılma ihtimali zayıfladı

Elde edilen veriler, Marmara Denizi’nin tabanındaki bu sürünme hareketinin birikmiş gerilimin bir kısmını depremsiz şekilde tahliye ettiğini gösteriyor. Bu doğal mekanizma, İstanbul için en büyük tehdit kabul edilen 150 kilometrelik sismik boşluğun tek seferde ve devasa bir enerjiyle kırılma olasılığını düşüren "reolojik" bir engel olarak tanımlanıyor.

Aseismik hareket tespit edildi

Hazırlanan üç boyutlu modelleme sonucunda, özellikle Tekirdağ segmentinin sığ kesimlerinde enerjinin sarsıntı yaratmadan boşaldığı "aseismik" alanlar belirlendi. Uzmanlar, fay hattındaki bu kilitlenme direncinin, büyük ve ani kırılmaların önüne geçen doğal bir tampon görevi gördüğüne dikkat çekiyor.