Microsoft ve Google X’in eski üst düzey yöneticisi Mo Gawdat, Business Insider’a verdiği mülakatta yapay zekanın küresel ekonomik sistem üzerindeki yıkıcı etkilerini masaya yatırdı. Gawdat, mevcut kapitalist modelin insan emeği üzerine kurulu olduğunu, ancak makinelerin bu denklemi bozarak sistemi bir çıkmaza sürükleyeceğini savundu.
Emeğin ticari değeri sıfırlanıyor
Gawdat’a göre kapitalizmin özü olan düşük maliyetli emekle yüksek kâr elde etme prensibi, yapay zekanın devreye girmesiyle geçerliliğini yitiriyor. Ünlü uzmanın analizinde, yapay zeka ile üretim maliyetlerinin sıfıra yaklaşması; klasik fiyatlama, kâr marjı ve ürün kıtlığı gibi ekonomik kavramları anlamsız kılabilir şeklinde yorumlandı.
Aynı zamanda, makineler işleri devralıp insanlar gelir elde edemez hale geldiğinde, üretilen malları satın alacak bir kitle kalmayacak. Bu durum, tüketim üzerine kurulu ekonomik motorun durmasına yol açacak değerlendirmesinde bulundu.
Mavi ve beyaz yakalılar aynı gemide
Gawdat, işsizlik riskinin sadece fiziksel güç gerektiren işlerle sınırlı kalmayacağını, hatta üst düzey yönetim kademelerini bile vuracağını öngörüyor.
Yüzde 50 iş kaybı yaşanacak
Analistler, hukukçular, yazarlar ve hatta yöneticilerin risk altında olduğunu belirten Gawdat; bazı sektörlerde iş kaybının yüzde 50 seviyelerine ulaşabileceğini iddia etti. Verimlilik adına yapılan işten çıkarmaların bir gün şirket CEO'larını da kapsayabileceğini, çünkü yapay zekanın insan yöneticilerden daha rasyonel kararlar alabildiğini savundu.
"Batı ekonomileri daha kırılgan"
Bireysel performans ve üretkenliğe aşırı odaklanan Batılı ekonomik sistemlerin bu dönüşümden en ağır darbeyi alacağını ifade eden Gawdat, hükümetlerin acilen gelir dağılımı ve para akışı konusunda devrim niteliğinde yeni modeller geliştirmesi gerektiğinin altını çizdi.
Sorun teknolojide değil, dönüşümde
Yapay zekayı doğrudan bir düşman olarak görmediğini vurgulayan Mo Gawdat, asıl tehlikenin geçiş süreci olduğunu belirtti:
"Yapay zeka tarafsız bir araçtır. Asıl risk, bu teknolojiye uyum sağlarken eski sistemin direnmesidir. Uzun vadede yapay zeka sayesinde daha adil ve rasyonel bir dünya inşa edilebilir ancak mevcut kapitalist yapının bu değişimden sağ çıkması imkansız görünüyor."