İranlı kaynaklar, ABD ile varılan geçici ateşkesin Lübnan’ı da kapsadığını savunurken, İsrail’in saldırılarının sürmesi halinde Tahran yönetiminin anlaşmadan çekilebileceği uyarısında bulundu. İsmi açıklanmayan üst düzey bir İranlı yetkili, İsrail’in ateşkesi ihlal ettiğini öne sürerek, bu durumun devam etmesi halinde İran’ın yükümlülüklerini askıya alabileceğini ifade etti.
Boğaza girmeye çalışan gemiler hedef alınabilir
Öte yandan, İran donanmasının Hürmüz Boğazı’nda izinsiz geçişlere karşı sert önlemler alacağı iddiaları gündeme geldi. Reuters tarafından aktarılan bilgilere göre, uluslararası denizcilik çevrelerine gönderildiği öne sürülen bir mesajda, boğaza girmeye çalışan gemilerin hedef alınabileceği yönünde tehdit içerikli ifadeler yer aldı.
Bölgedeki gelişmelerle birlikte petrol tankerlerinin boğazdan geçişinin fiilen durduğu belirtilirken, ABD cephesinden farklı bir açıklama geldi. ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Hürmüz Boğazı’nın açık olduğunu savundu. Ancak Reuters’a konuşan ve ABD ile yürütülen temaslarda yer aldığı belirtilen İranlı bir yetkili, boğazın henüz tam anlamıyla güvenli ve açık olmadığını dile getirdi.
Aynı yetkili, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kısa süre içinde “sınırlı ve kontrollü” biçimde yeniden açabileceğini, bunun da ABD ile Pakistan’da yapılması planlanan görüşmeler öncesine denk gelebileceğini ifade etti.
“Lübnan’daki saldırılar sürerse anlaşma tehlikeye girer”
İranlı yetkililer, ABD ile üzerinde uzlaşılan geçici ateşkesin tüm cepheleri kapsadığını vurgulayarak, İsrail’in Lübnan’daki operasyonlarının bu mutabakata aykırı olduğunu savundu. Yarı resmi Tesnim Haber Ajansı’na konuşan bir yetkili, İsrail’in sabah saatlerinden itibaren saldırılarını sürdürdüğünü ve ateşkesi açık şekilde ihlal ettiğini ileri sürdü.
Yetkili, İsrail’in saldırılarını durdurmaması halinde İran’ın anlaşmadan çekileceğini belirterek, olası karşılıklar için hedeflerin belirlendiğini de iddia etti. Ayrıca ABD’nin İsrail’i durduramaması durumunda, Washington’a bu konuda “istisnai destek” sağlanabileceğini ifade etti.
İsrail “caydırıcı operasyonlar”a hazırlanıyor
ABD ile İran arasında sağlanan ve İsrail’i de kapsadığı belirtilen geçici ateşkesin, son haftalarda artan çatışmaların ardından devreye girdiği biliniyor. Donald Trump, 8 Nisan’da yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı’nın açık tutulması şartıyla iki haftalık ateşkesi kabul ettiklerini duyurmuştu. Trump ayrıca İran’dan gelen 10 maddelik teklifin müzakereler için temel oluşturduğunu belirtmişti.
İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi ise yaptığı açıklamada, savaş sürecinde hedeflerine ulaşıldığını savunarak, nihai müzakerelerin Pakistan’ın başkenti İslamabad’da en geç 15 gün içinde sonuçlandırılmasının planlandığını bildirdi.
İsrail yönetimi ise ateşkesi desteklediğini açıklamakla birlikte, Lübnan’ın bu kapsamın dışında olduğunu ileri sürerek saldırılarını sürdürdü. İran basınına konuşan bir askeri yetkili de İsrail’in bu tutumuna karşı “caydırıcı operasyonlar” için hazırlık yapıldığını öne sürdü.
Öte yandan, ateşkes kararının ardından Hürmüz Boğazı’ndan bazı gemilerin geçiş yaptığına dair bilgiler de paylaşılırken, bölgedeki belirsizlik ve karşılıklı açıklamalar, enerji güvenliği ve küresel ticaret açısından risklerin sürdüğüne işaret ediyor.