Çin'de askeri yapının en üst kademesinde yer alan Merkezi Askeri Komisyon (MAK) Başkan Yardımcısı Orgeneral Cang Youşia, ulusal güvenliği tehlikeye atan ağır suçlamalarla karşı karşıya kaldı. Ülkenin en kıdemli generali olarak bilinen Cang'ın, Çin'in nükleer programına dair son derece gizli ve teknik bilgileri ABD'ye aktardığı ileri sürülüyor. Wall Street Journal gazetesinin üst düzey komutanlara yönelik bilgilendirme toplantısına katılan kaynaklara dayandırdığı bilgilere göre, söz konusu sızıntı Çin'in savunma stratejisinde ciddi bir güvenlik açığına neden oldu.
Casusluk iddialarının odağında nükleer sırlar ve kurum içi soruşturmalar yer alıyor
Nükleer sırların sızdırıldığına yönelik verilerin, Çin Ulusal Nükleer Şirketi'nin (CNNC) eski Genel Müdürü Gu Cün hakkındaki ayrı bir tahkikattan elde edildiği belirtiliyor. Çin Komünist Partisi (ÇKP) Merkezi Disiplin İnceleme Komisyonu ve Ulusal Denetleme Komisyonu, sivil bir yönetici olan Gu Cün hakkında 19 Ocak tarihinde resmi işlem başlatmıştı. Bu süreçte elde edilen bulgular, nükleer alandaki sivil ve askeri projelerin yürütülmesinde kritik görevler üstlenen Orgeneral Cang Youşia’ya kadar uzanan bir casusluk ağını işaret etti.
Eski Savunma Bakanı'nın göreve getirilmesinde rüşvet suçlaması dikkat çekiyor
Orgeneral Cang Youşia'ya yöneltilen suçlamalar sadece nükleer sızıntıyla sınırlı kalmıyor. Generalin, uzun süre yönettiği Donanım Geliştirme Dairesi’ndeki terfi ve atamalarda nüfuzunu kullanarak rüşvet aldığı iddia ediliyor. Bu iddialar arasında, eski Savunma Bakanı Li Şangfu'nun bu göreve atanmasının büyük miktarda rüşvet karşılığında sağlandığı suçlaması öne çıkıyor. Hatırlanacağı üzere Li Şangfu, 2023 yılında bir süre kamuoyundan uzak kaldıktan sonra görevden alınmış ve 2024’te yolsuzluk soruşturmasına dahil edilmişti.
Ordu içinde siyasi hizipler kurmak ve nüfuz ağları oluşturmakla suçlanıyor
Soruşturma kapsamında Cang'ın, savunma sanayii ve ordu donatım alanındaki yetkilerini kötüye kullanarak ordu içerisinde kendi siyasi kanadını oluşturmaya çalıştığı savunuluyor. Bu operasyonun bir parçası olarak Genelkurmay Başkanı Liu Cınli'nin de benzer suçlamalarla soruşturulduğu ve her iki generale yakın bazı subayların telefonlarına el konulduğu aktarılıyor. Savunma Bakanlığı, Cang ve Liu'nun "parti disiplini ve kanunları ciddi ihlal" şüphesiyle incelendiğini doğrularken, bu ifade genellikle yolsuzluk ve ağır suçlamaları simgeliyor.
Çin Komünist Partisi'nde güç mücadelesi iddiaları
Çin Komünist Partisi'nin üst kademelerinde bir süredir bazı hiziplerin mücadele halinde olduklarına ilişkin iddialar ortaya atılıyordu. İddiaya göre bu mücadele, babaları da yakın dost olan ve bir dönem yakın müttefik olarak görülen Şi ve Zhang'ı karşı karşıya getirdi.
Çin ordusunun resmi yayın organı olan PLA Daily'nin pazar günü yayımladığı başyazıda "Merkez Askeri Komisyonu liderliğinin imajını ve otoritesini ağır biçimde zedelediği, tüm askeri personel arasında birlik ve ilerlemenin siyasi ve ideolojik temelini ciddi şekilde tahrip ettiği" ifade edildi.
Açıklamada Zhang ve Liu'nun, "Merkez Askeri Komisyonu başkanının sorumluluk sistemini ciddi biçimde çiğnediği ve zayıflattığı" belirtildi. Bu da açıkça Şi'ye yönelik doğrudan bir meydan okumaya atıf olarak yorumlanıyor.
Merkezi Askeri Komisyon içerisindeki asker üye sayısı hızla azalıyor
Son dönemde yürütülen tasfiye ve soruşturmalar sonucunda 7 kişilik Merkezi Askeri Komisyon'un yapısı büyük ölçüde değişti. Şi Cinping'in başkanlık ettiği bu yapıda, 6 asker üyeden 3'ü (Orgeneral Hı Veydong, Amiral Miao Hua ve eski Savunma Bakanı Li Şangfu) daha önce ihraç edilmişti. Son olarak Cang Youşia ve Liu Cınli hakkında başlatılan bu soruşturmalarla birlikte, komisyon bünyesinde hakkında işlem yapılmayan tek asker üye olarak Orgeneral Cang Şıngmin kaldı.
Çin ordusunda stratejik birimlere yönelik temizlik operasyonları devam ediyor
Çin'de son yıllarda silahlı kuvvetleri hedef alan operasyonlar kapsamında pek çok üst düzey yetkili saf dışı bırakıldı. Özellikle 2023'te nükleer silahlardan sorumlu Roket Kuvvetleri, 2024'te ise Donanım Geliştirme Dairesi mercek altına alındı. Bu süreçte iki eski Savunma Bakanı Vey Fınghı ve Li Şangfu, rüşvet ve görevi kötüye kullanma suçlamalarıyla yargılanarak partiden ve ordudan ihraç edildiler. Yaşanan son gelişmeler, ÇHKO içerisindeki denetim ve disiplin hamlelerinin en üst seviyeye ulaştığını gösteriyor.
