Yaş ilerledikçe diş sağlığını korumak, genel vücut sağlığı için büyük önem taşıyor. Özellikle "periodontitis" olarak bilinen şiddetli diş eti hastalıkları, sadece diş kaybına değil, vücuttaki iltihap dengesinin bozulmasına da yol açabiliyor. ABD'deki Connecticut Koleji liderliğinde yürütülen ve The Journal of Nutrition, Health and Aging dergisinde yayımlanan araştırma, mutfağımızın temel malzemelerinden biri olan domatesin bu sorunla mücadelede kilit bir rol oynayabileceğini kanıtladı.
Likopen eksikliği diş eti sağlığını tehdit ediyor
Araştırmacılar, 65-79 yaş aralığındaki 1.227 yetişkinin beslenme ve sağlık verilerini mercek altına aldı. Sonuçlar oldukça çarpıcı: Katılımcıların yaklaşık %78'inin yeterli miktarda likopen tüketmediği belirlendi. Domates, karpuz ve diğer kırmızı meyvelerde bulunan bu güçlü antioksidanın eksikliği ile şiddetli diş eti hastalıkları arasında doğrudan bir bağ bulundu. Veriler, yeterli likopen alan kişilerin ciddi diş eti sorunlarına yakalanma olasılığının, almayanlara göre yaklaşık %33 daha düşük olduğunu gösteriyor.
Erkeklerde risk daha yüksek
Araştırma, diş eti hastalıklarının sadece beslenme alışkanlıklarıyla sınırlı kalmadığını; cinsiyet ve genetik faktörlerin de bu süreçte kritik roller üstlendiğini gösterdi. Elde edilen bulgular, kadınların şiddetli diş eti hastalıklarına yakalanma oranının erkeklere kıyasla çok daha düşük olduğunu ortaya koyarken, erkeklerin ve özellikle Hispanik olmayan siyahi yetişkinlerin bu konuda çok daha dikkatli olması gerektiğini kanıtladı. İlginç bir şekilde likopenin koruyucu etkisi her grupta aynı şekilde işlemiyor; İspanyol kökenli olmayan beyaz yetişkinlerde domatesin bu mucizevi etkisi net bir şekilde gözlemlenirken, diğer bazı etnik gruplarda genetik altyapı nedeniyle bu bağlantı çok daha karmaşık bir hal alabiliyor.
"Domates tüketmek basit ama etkili bir önlem olabilir"
Araştırma ekibinin lideri Katherine Kwong, likopen alımının artırılmasının, yaşlı yetişkinlerde diş eti sağlığını iyileştirmek için kolayca değiştirilebilecek bir faktör olduğunu vurguladı. Uzmanlar, likopenin güçlü antioksidan etkisi sayesinde diş etlerindeki iltihaplanma sürecini yavaşlatabileceğini belirtiyor.
Gelecek çalışmalar için yol gösterici
Her ne kadar bu araştırma likopen ile diş sağlığı arasındaki güçlü ilişkiyi gösterse de, bilim insanları bunun doğrudan bir "sebep-sonuç" ilişkisi olduğunu kesinleştirmek için daha uzun vadeli çalışmalar yapılması gerektiğini söylüyor. Yine de uzmanların ortak görüşü net: Sağlıklı yaşlanmak ve dişlerinizi korumak istiyorsanız, sofranızdan domates ve kırmızı meyveleri eksik etmeyin.
