Anadolu'nun kadim mutfak kültüründe özel bir yere sahip olan Amasya, tescilli lezzeti baklalı dolma ile sofralarda fark yaratmaya devam ediyor. Şehzadeler şehri olarak bilinen bu bölgede, mutfakların vazgeçilmezi haline gelen bu yemek, sadece doyurucu bir öğün değil, aynı zamanda nesiller boyu süregelen bir el becerisi ve geleneksel bir ritüel olarak öne çıkıyor. Özenle hazırlanan bu özel lezzet, bölge halkı için düğünlerin, nişanların ve bayram kutlamalarının olmazsa olmaz bir parçası olarak kabul ediliyor.
Beş köşeli bohçanın sırrı
Baklalı dolmanın hazırlanışı, sabır ve ustalık gerektiren bir süreçten oluşuyor. Asma yaprağının içine yerleştirilen özel iç harç, beş köşeli bohça şeklinde sarılarak tencereye diziliyor. Harcın içerisinde kuru bakla, yarma, soğan, biber, domates, salça ve et gibi zengin malzemeler bir araya getiriliyor. Tencerenin dibine yerleştirilen kemikli kaburga eti ise yemeğe bambaşka bir aroma katıyor. Hazırlanan dolmalar, kısık ateşte yaklaşık iki saat boyunca ağır ağır pişirilerek servise hazır hale getiriliyor.
Kadınların dayanışma sofrası
Bu lezzetli yemeğin en önemli özelliği, hazırlık aşamasının bir toplumsal etkileşim alanı olmasıdır. Maharetli kadınlar, özel günler öncesinde bir araya gelerek imece usulü dolma sarıyor. Amasya Olgunlaşma Enstitüsü'nde görev yapan usta öğretici Canan Aylak, baklalı dolmanın Amasya mutfağının temel taşı olduğunu ve komşuluk ilişkilerini güçlendiren bir unsur olarak görüldüğünü belirtiyor. Bu gelenek, kadınların bir araya gelerek hem sosyalleştiği hem de mutfak kültürünü paylaştığı bir platforma dönüşüyor.
Kuşaktan kuşağa aktarılan bir el becerisi
Baklalı dolma yapımı, annelerin genç kızlara öğrettiği bir el becerisi olarak aile içinde korunuyor. Duygu Esen, bu yemeğin ninelerden torunlara aktarılan köklü bir miras olduğunu vurgulayarak, Amasya'da genç kızların bu dolmayı sarabilmesinin bir maharet göstergesi sayıldığını ifade ediyor. Başka şehirlerden gelip Amasya'ya yerleşenler için de bu yemek, kısa sürede öğrenilen ve benimsenen bir kültür haline geliyor. Hataylı olan Gönül Göl, baklalı dolma yapımını kayınvalidesinden öğrendiğini belirterek, bu lezzetin farklı kültürleri birleştiren bir köprü vazifesi gördüğünü dile getiriyor.
