Türkiye'nin en gözde turizm merkezlerinden biri olan Fethiye ve Göcek koylarında, deniz ekosistemini tehdit eden kontrolsüz tekne trafiğine karşı radikal bir dönüşüm süreci başlatıldı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hayata geçirilen yeni nesil yönetim sistemi, denizlerin akciğerleri olarak kabul edilen deniz çayırlarını koruma altına almayı hedefliyor. Özellikle teknelerin gelişigüzel çapa atması sonucu ciddi zarar gören bu hassas alanlar, artık Mapa-Şamandıra Yönetim Sistemleri ile güvence altına alınıyor.
Dijital altyapı ile koylara sıkı denetim
Projenin merkezinde yer alan DERİA Göcek Körfezi Dijital Mapa Şamandıra Yönetim Sistemi, bölgedeki tekne yoğunluğunu ve konaklama sürelerini anlık olarak takip ediyor. Bu dijital altyapı sayesinde, koyların uzun süreli ve adaletsiz bir şekilde otel gibi kullanılması engellenerek, deniz üzerindeki baskı minimize ediliyor. Sistem, teknelerin belirli koylarda kalış sürelerini sınırlandırarak (bir koyda maksimum 3 gün, Göcek genelinde ise 11 gün) doğal kaynakların sürdürülebilirliğini sağlıyor. Halihazırda 14 palamar botu, 4 deniz denetim botu ve özel atık alım gemileriyle yürütülen bu operasyon, denizcilik faaliyetlerini daha disiplinli bir yapıya kavuşturuyor.
Deniz süpürgeleri ve atık yönetiminde teknolojik çözüm
Sıfır Atık Mavi projesinin en dikkat çekici unsurlarından biri olan TÜÇA91 isimli deniz süpürgesi, haftanın her günü Göcek Körfezi'ndeki koylarda devriye gezerek deniz yüzeyindeki kirliliklere anında müdahale ediyor. Operasyon müdürü Ömer Gökçen, sistemin işleyişine dair verdiği bilgilerde, Kanal 71 üzerinden gelen ihbarların ardından ekiplerin hızla olay mahalline intikal ettiğini ve deniz yüzey temizliğinin süratle gerçekleştirildiğini vurguluyor. Tekne sahipleri için de büyük kolaylık sağlayan bu sistem, atıkların denize karışmadan toplanmasını mümkün kılıyor.
Tatilciler ve kaptanlar için pratik atık yönetimi
Tekne kaptanları, yeni sistemin sağladığı konfor ve çevresel faydalardan oldukça memnun. Kaptan Murat Karataş, DERİA sistemi üzerinden bir gün öncesinden randevu oluşturduklarını ve atık alım teknesinin belirlenen saatte teknelerine gelerek atıkları teslim aldığını belirtiyor. Bu sayede teknelerini marinaya götürmek zorunda kalmadan tatillerine kesintisiz devam edebildiklerini ifade eden kaptanlar, sistemin hem zaman tasarrufu sağladığını hem de deniz kirliliğini önlemede kritik bir rol oynadığını dile getiriyor. Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk ise tüm bu çalışmaların temel amacının deniz ekolojisini korumak ve gelecek nesillere daha temiz bir deniz bırakmak olduğunu vurguluyor. Bakan Murat Kurum da sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, Fethiye'nin maviliğinin emin ellerde olduğunu belirterek, Sıfır Atık Mavi projesinin denizleri mis gibi yapacağını ifade etti. Göcek'te başlayan bu modelin, Türkiye'nin tüm koylarında uygulanarak deniz koruma bilincinin ülke geneline yayılması hedefleniyor.
