Dünya genelinde her yıl yaklaşık 970 bin yeni vaka ile en sık görülen beşinci kanser türü olan mide kanseri, artık tıp dünyasında yeni bir dönemin başlangıcına ev sahipliği yapıyor. Medicana International Ankara Hastanesi Medikal Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. İbrahim Tek, uzun yıllardır kan kanserlerinin tedavisinde kullanılan ve bağışıklık sistemini kanser hücrelerine karşı yeniden programlayan CAR-T hücre tedavisinin, solid tümörlerde de başarılı sonuçlar vermeye başladığını duyurdu. Özellikle ileri evre mide kanserinde beş yıllık sağkalım oranının yüzde 10'un altında seyretmesi, bu alandaki yenilikçi tedavi arayışlarını çok daha kritik bir noktaya taşıyor.
Bağışıklık sistemini kansere karşı yeniden programlamak
CAR-T hücre tedavisi, hastanın kendi bağışıklık sistemini bir silah gibi kullanmayı hedefleyen oldukça sofistike bir immünoterapi yaklaşımıdır. Prof. Dr. İbrahim Tek, bu yöntemin işleyişini şu sözlerle açıklıyor: Hastadan alınan T lenfositleri, laboratuvar ortamında genetik olarak yeniden düzenleniyor. Bu işlem sayesinde hücreler, kanserli dokuyu tanıyıp yok edebilecek özel bir yetenek kazanıyor. Ardından çoğaltılan bu hücreler hastaya geri verilerek, vücudun kendi savunma mekanizmasının tümörle doğrudan savaşması sağlanıyor. Bu kişiselleştirilmiş tedavi yöntemi, sadece mide kanseriyle sınırlı kalmayıp akciğer, meme, kolon, pankreas ve karaciğer gibi diğer solid tümör türleri için de gelecekte büyük bir potansiyel taşıyor.
Claudin18.2 hedefi ile gelen tarihi onay
Solid tümörlerin biyolojik yapısı, bağışıklık hücrelerinin içeri sızmasını zorlaştıran karmaşık bir mikroçevreye sahip olduğu için bu tedavinin uygulanması uzun süre büyük engellerle karşılaştı. Ancak araştırmacılar, birden fazla antijeni aynı anda hedefleyebilen veya zırhlı olarak adlandırılan yeni nesil CAR-T hücreleri geliştirerek bu zorlukları aşmayı başardı. Bu noktada mide kanserinde öne çıkan Claudin18.2 proteini, tedavinin anahtarı oldu. Sağlıklı dokularda çok az bulunan ancak mide kanseri hücrelerinde yüksek oranda ifade edilen bu protein, Satri-cel adlı otolog CAR-T tedavisinin hedefi haline geldi. Bu gelişme, Haziran 2026'da Çin Ulusal Tıbbi Ürünler İdaresi tarafından onaylanarak, en az iki sıra tedavi almış ileri evre hastalar için resmi bir tedavi seçeneği olarak tescillendi.
Kişiselleştirilmiş tedavide multidisipliner yaklaşım
Prof. Dr. İbrahim Tek, bu yöntemin her hasta için standart bir çözüm olmadığını, aksine son derece titiz bir değerlendirme süreci gerektirdiğini vurguluyor. Hastanın tümörünün moleküler yapısı, geçmişte aldığı tedaviler ve genel sağlık durumu, multidisipliner bir kurul tarafından detaylıca incelenmelidir. İleri evre mide kanserinde seçeneklerin kısıtlı olduğu bir dönemde, solid tümörlerde CAR-T hücre tedavisinin klinik kullanıma girmesi, onkoloji dünyası için tarihi bir dönüm noktası olarak kabul ediliyor. Gelecek dönemde, tümör mikroçevresindeki etkinliği artıracak yeni stratejilerle birlikte, bu tedavinin farklı kanser türlerinde de yaygınlaşması ve kişiselleştirilmiş tıp uygulamalarının merkezinde yer alması bekleniyor.
