Antalya'nın ev sahipliğinde gerçekleştirilen COP31 iklim zirvesi, enerji dünyasının geleceğini şekillendirecek kritik tartışmalara sahne oldu. Zirve kapsamında düzenlenen Küresel Elektrik Şebekeleri Hızlandırıcısı Oturumu'nda konuşan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, dünyanın karşı karşıya olduğu enerji dönüşümü zorluklarına dikkat çekti. Yılmaz, yenilenebilir enerji kaynaklarının dünya genelinde benzeri görülmemiş bir hızla yaygınlaştığını ancak bu büyümenin şebeke altyapıları tarafından aynı hızla desteklenemediğini ifade etti. Günümüzde dünya genelinde 2 bin 500 gigavattan fazla yenilenebilir enerji projesinin, şebeke bağlantısı beklediği gerçeği, altyapı yatırımlarının ne kadar hayati olduğunu gözler önüne seriyor.
Şebeke yatırımlarında büyük dönüşüm ihtiyacı
Küresel ölçekte yıllık şebeke yatırımlarının 450 milyar dolar seviyesine ulaştığını belirten Yılmaz, bu rakamın yeterli olmadığını vurguladı. Gelecek üç yıl içerisinde bu yatırımların yüzde 50 oranında artırılması gerektiğini belirten Yılmaz, bu artışın sadece temiz enerji üretimi için değil, aynı zamanda depolama sistemlerinin entegrasyonu, elektrikli araç şarj altyapılarının kurulumu ve verimli teknolojilerin yaygınlaştırılması için de zorunlu olduğunu dile getirdi. Şebekelerin artık sadece bugünün taleplerine yanıt veren yapılar değil, yarının öngörülemeyen ihtiyaçlarını karşılayabilecek kapasitede tasarlanması gerektiğinin altını çizdi.
İklim krizine karşı dayanıklı altyapı hedefi
İklim değişikliğinin getirdiği aşırı hava olaylarının artık istisnai durumlar olmaktan çıkıp planlama süreçlerinin bir parçası haline geldiğini belirten Yılmaz, şebekelerin bu tür afetlere karşı daha dirençli hale getirilmesi gerektiğini savundu. Hasar sonrası hızla toparlanabilen, kritik enerji ihtiyaçlarını kesintisiz karşılayan ve yerel üretimi destekleyen bir altyapı vizyonu çizen Yılmaz, 2040 yılına kadar dünya genelinde 80 milyon kilometreden fazla hattın yenilenmesi veya sıfırdan inşa edilmesi gerekeceğini hatırlattı. Şebekesiz temiz enerjinin, yola çıkamayan bir araca benzediğini ifade eden Yılmaz, Türkiye'nin bu alandaki tecrübesini uluslararası platformlarda paylaşmaya hazır olduğunu belirtti.
Türkiye'nin enerji köprüsü stratejisi
Türkiye'nin son on yılda yenilenebilir kurulu gücünü üç katına çıkarma başarısını, üretimle birlikte şebekeye yapılan stratejik yatırımlara bağlayan Yılmaz, ülkenin Avrupa kıta şebekesiyle senkronize çalışan yapısının önemine dikkat çekti. Bu sistemin Türkiye'yi Avrupa, Kafkasya, Orta Doğu ve Orta Asya arasında stratejik bir enerji köprüsü haline getirdiğini belirten Yılmaz, 2035 yılına kadar her yıl 8 gigavat yeni yenilenebilir kapasite hedeflediklerini açıkladı. COP31 Başkanlığı'nın elektriğin nihai enerji tüketimindeki payını 2035 yılına kadar yüzde 35'e çıkarma hedefini desteklediklerini belirten Yılmaz, İklim Uygulama Köprüsü (BRIDGE) girişimiyle şebeke projelerinin yatırım yapılabilir portföylere dönüştürülmesine katkı sağlayacaklarını sözlerine ekledi.
