Aydın Adnan Menderes Üniversitesi ADÜ Teknokent çatısı altında çalışmalarını sürdüren Karya Farma HBX Ar-Ge Academy, bölgenin tarımsal kimliğini oluşturan incir ve zeytin üzerinde kapsamlı bir araştırma sürecini başlattı. İncir ve Zeytin Araştırma İnovatif Ürünler Ür-Ge Merkezi bünyesinde yürütülecek bu çalışma, Aydın’ın bu iki stratejik ürününü modern analitik yöntemlerle detaylı bir şekilde incelemeyi hedefliyor. Proje kapsamında incir, incir yaprağı, zeytin, zeytinyağı ve zeytin yaprağının fenolik bileşikleri, yağ asidi profilleri, vitamin ve mineral değerleri, lif içerikleri, antioksidan kapasiteleri ve biyoyararlanım özellikleri bilimsel bir titizlikle araştırılacak. Ayrıca hasat, kurutma, işleme ve saklama yöntemlerinin bu doğal bileşenler üzerindeki etkileri de karşılaştırmalı olarak analiz edilecek.
Moleküler düzeyde derinlemesine analiz
Karya Farma HBX Ar-Ge Academy Kurucusu Hakan Başlık, çalışmanın kapsamına dair yaptığı açıklamada, incirin doğal karbonhidratlar, diyet lifi, potasyum, kalsiyum, magnezyum ve çeşitli fenolik bileşikler açısından taşıdığı zenginliğe dikkat çekti. Zeytin ve zeytinyağının ise oleik asit yönünden zengin yapısıyla öne çıktığını belirten Başlık, özellikle zeytin ve zeytin yaprağında bulunan oleuropein ve hidroksitirozol gibi bileşiklerin bilimsel çalışmaların merkezinde yer aldığını ifade etti. Bu araştırmalarla birlikte, incir ve zeytinin Karya coğrafyasındaki tarihsel yolculuğunun da bilimsel bir perspektifle ele alınması planlanıyor. Antik çağlarda beslenme, ticaret ve günlük yaşamın temel taşlarından biri olan bu ürünlerin, modern laboratuvar yöntemleriyle yeniden incelenmesi, bölgenin tarımsal mirasına ışık tutacak.
Tarihsel birikim ve kutsal metinlerin izinde
Araştırmaların sadece biyolojik verilerle sınırlı kalmayacağını vurgulayan Hakan Başlık, incir ve zeytinin tarihsel sürecine de odaklandıklarını belirtti. MÖ 334 yılında Alinda’da buluşan Kraliçe Ada ile Büyük İskender’in, dönemin Karya sofra kültürünün temel ürünleri olan incir ve zeytini tüketmiş olmalarının kuvvetle muhtemel olduğunu hatırlatan Başlık, bu ürünlerin insanlık tarihine eşlik eden kadim değerler olduğunu ifade etti. İncir ve zeytinin kutsal kitaplarda da özel bir yere sahip olduğunu, özellikle Kur’an-ı Kerim’de Tin Suresi’nde birlikte anıldıklarını belirten Başlık, bu kadim ürünlerin tarihsel birikimini modern bilimsel yöntemlerle birleştirmenin önemine değindi.
Geleceğin inovatif ürünlerine kaynak oluşturacak
Bugüne kadar elde ettikleri 18 spesifik stratejik patentten oluşan bilimsel birikimlerini bu yeni araştırmaya aktaracaklarını belirten Başlık, hedeflerinin incir ve zeytini moleküler düzeyde inceleyerek biyoaktif bileşenlerini belirlemek olduğunu söyledi. Elde edilen verilerin güvenli ve standardize edilebilir yenilikçi ürünlere dönüştürülmesini amaçladıklarını kaydeden Başlık, Aydın inciri ve zeytini için bölgesel bir bilimsel veri tabanı oluşturarak yerel değerleri uluslararası araştırma dünyasına taşımayı hedeflediklerini dile getirdi. Araştırmalardan elde edilecek verilerin gıda, fonksiyonel ürün, kozmetik ve biyoteknoloji alanlarında geliştirilecek prototiplere kaynak oluşturması bekleniyor. Bu çalışma, Aydın’ın ekonomik değerlerini bilimsel bir zeminde güçlendirerek, yerel üretimin katma değerini artırmayı ve bölgeyi inovasyon odaklı bir merkez haline getirmeyi amaçlıyor.
