Denizli'nin tarım merkezlerinden biri olan Çivril'de, çiftçilerin yaşadığı ekonomik darboğaz her geçen gün derinleşiyor. Bölgede elma, şeftali ve kayısı gibi geleneksel ürünlerin yanı sıra, daha yüksek gelir beklentisiyle cennet hurması gibi alternatif ürünlere yönelen üreticiler, bu yıl büyük bir şokla karşılaştı. Artan girdi maliyetleri ve piyasadaki fiyat dengesizlikleri, tarımsal üretimi sürdürülebilir olmaktan çıkararak üreticileri ciddi bir çıkmaza sürükledi.
Maliyetler katlandı, kazançlar eridi
Işıklı Mahallesi'nde yaklaşık beş yıldır cennet hurması yetiştiriciliği yapan Osman Yavuz, yaşadıkları mağduriyeti rakamlarla gözler önüne seriyor. Bahçesinde 160 adet cennet hurması ağacı bulunan Yavuz, geçtiğimiz yıl 15 tonluk bir rekolte elde ettiklerini ve ürünlerini iç piyasaya sunarak sezonu makul bir seviyede kapattıklarını ifade ediyor. Ancak bu yıl tablo tamamen değişti. Geçen sezon kilogramı 50 liradan alıcı bulan cennet hurması, bu yıl 15 liraya kadar gerileyerek üreticinin emeğini boşa çıkardı. Üstelik bu fiyat düşüşü, üretim giderlerinin rekor seviyede arttığı bir döneme denk geldi.
İşçilik ve mazot giderleri bel büktü
Üretim sürecindeki kalemlerin maliyeti, ürünün satış fiyatındaki düşüşle birleşince çiftçinin kar marjını tamamen yok etti. Osman Yavuz'un verdiği bilgilere göre, geçen yıl 750 lira olan günlük işçi yevmiyesi bu sezon 1750 liraya fırladı. Aynı dönemde mazotun litre fiyatı 60 liradan 100 liraya yükselirken, gübre ve diğer tarımsal girdi kalemlerindeki artışlar da üreticinin belini büktü. Geçen yıl elde edilen gelirle masraflarını karşılayabilen çiftçiler, bu yıl aynı imkanlara sahip olamadıkları için sezonu ciddi bir zararla kapatmak zorunda kaldı.
Alternatif ürünler çözüm mü?
Mahalle genelinde 15 üreticinin cennet hurması yetiştirdiği bilgisini paylaşan Yavuz, alternatif ürünlere yönelmenin artık tek başına bir kurtuluş reçetesi olmadığını vurguluyor. Çivril'deki çiftçiler, hangi ürünü ekerlerse eksinler, artan maliyetler karşısında ürünlerini emeğin karşılığını verecek bir fiyattan satamadıklarını belirtiyor. Tarımsal üretimin devamlılığı için acil bir fiyat düzenlemesi ve destek bekleyen üreticiler, mevcut ekonomik koşullarda tarım yapmanın her geçen gün daha da zorlaştığına dikkat çekiyor. Çivril'deki bu durum, bölge tarımının geleceği adına endişeleri artırırken, üreticiler artık sadece mahsulün miktarını değil, maliyetlerin yarattığı ağır yükü de düşünmek zorunda kalıyor.
