Denizli’nin tarım merkezlerinden biri olan Çivril’de, bereketli toprakların sunduğu yüksek rekolte beklentisi, çiftçinin yüzünü güldürmek yerine ciddi bir ekonomik krizin habercisi oldu. İki Sıfır Kafe Çamlık’ta bir araya gelen Çivril Belediye Başkanı Semih Dere ve Çivril Ziraat Odası Başkanı Mehmet Özkul, ilçenin tarımsal geleceğini tehdit eden sorunları masaya yatırdı. Toplantıda öne çıkan en çarpıcı gerçek, üretim miktarlarındaki artışın iç piyasa talebi ve ihracat kanallarıyla desteklenememesi sonucunda fiyatların dibe vurması oldu. Çiftçiler, hasat döneminde karşılaştıkları yüksek işçilik ve girdi maliyetleri karşısında, ürünlerini satmalarına rağmen masraflarını dahi karşılayamaz hale geldiler.
Üretici çaresiz: Ağaçlar kesiliyor
Belediye Başkanı Semih Dere, özellikle kiraz üreticisinin yaşadığı dramatik tabloya dikkat çekerek, durumun vahametini gözler önüne serdi. Hasat maliyetlerinin ürünün satış fiyatını geçtiği noktada, üreticinin gelecek sezon için umudunu kaybettiğini belirten Dere, bazı çiftçilerin çareyi meyve ağaçlarını kökünden sökmekte bulduğunu ifade etti. Bu durumun sadece bir sezonluk kayıp olarak görülmemesi gerektiğini vurgulayan Dere, tarımsal üretim kararlarının uzun vadeli bir vizyonla ele alınması gerektiğini savundu. Geçici desteklerin yaraya merhem olmadığını belirten Dere, tarım sektörünün sürdürülebilir bir yapıya kavuşması için köklü ve kalıcı politikaların hayata geçirilmesinin şart olduğunu dile getirdi.
Rekolte arttı, fiyatlar eridi
Çivril Ziraat Odası Başkanı Mehmet Özkul ise şeftali ve elma üretimindeki rekor artışın yarattığı fiyat baskısını rakamlarla açıkladı. Geçtiğimiz yıl 45-50 bin ton civarında olan şeftali üretiminin bu yıl 80-85 bin ton seviyelerine çıkmasının beklendiğini belirten Özkul, arzın bu denli artmasına rağmen pazarın aynı oranda genişlemediğini vurguladı. Bazı şeftali çeşitlerinde fiyatların 10 liraya kadar gerilediğini ifade eden Özkul, ihracat bağlantısı kurulamayan ürünlerin meyve suyu fabrikalarına çok düşük bedellerle gönderilmek zorunda kaldığını belirtti. Benzer bir riskin elma üreticisi için de kapıda olduğunu söyleyen Özkul, geçen yıl 125 bin ton olan elma rekoltesinin bu yıl 185 bin tona ulaşmasının, pazarlama kanalları güçlendirilmediği sürece üretici için bir felakete dönüşebileceği uyarısında bulundu.
Pazarlama ve denetim eksikliği
Toplantının bir diğer önemli gündem maddesi ise üretici ile tüketici arasındaki devasa fiyat uçurumu oldu. Özkul, çiftçinin tarlada yok pahasına sattığı ürünlerin, tüketiciye ulaşana kadar aradaki aracılar nedeniyle birkaç katına çıktığını belirterek, bu piyasa yapısının sürdürülemez olduğunu ifade etti. Hem üreticiyi hem de tüketiciyi koruyacak etkin bir denetim mekanizmasının kurulması gerektiğini savunan Özkul, ihracat pazarlarının çeşitlendirilmesi çağrısında bulundu. Özellikle Rusya pazarına olan aşırı bağımlılığın risklerini hatırlatan Özkul, yeni ihracat rotalarının oluşturulmasının ve soğuk hava depolarının daha verimli kullanılmasının, üreticinin elini güçlendirecek en önemli stratejik adımlar olduğunu sözlerine ekledi.