Dünya devi Coca-Cola, ABD Gelir İdaresi ile yıllardır süren devasa vergi uyuşmazlığında kaderini belirleyecek kritik duruşma için gün sayıyor; kaybedilmesi durumunda şirketin kasasını sarsacak devasa bir fatura kapıda.
İçecek sektörünün küresel lideri Coca-Cola ile ABD Gelir İdaresi (IRS) arasındaki uzun soluklu vergi ihtilafı, Miami'deki federal temyiz mahkemesinde yeni bir boyuta taşınıyor. Yıllardır süren ve şirket yönetimlerini değiştiren bu hukuki süreç, dev firmanın yurt dışı gelirlerini beyan etme biçimi üzerinden kilitlenmiş durumda.
Milyarlarca dolarlık dev fatura riski
Davanın merkezinde, Coca-Cola'nın 2007 ile 2009 yılları arasındaki kazançlarının vergilendirilmesi yer alıyor. Ancak uzmanlar, bu davanın sadece geçmişi değil, 2025 yılına kadar uzanan dönemi de kapsadığını vurguluyor. Eğer mahkeme IRS lehine bir karar verirse, Coca-Cola'nın ödemesi gereken toplam tutarın 20 milyar doları bulabileceği tahmin ediliyor. Bu rakam, şirketin mevcut nakit varlıklarını ve yıllık net kârını aşan bir seviyede olması nedeniyle sektörde büyük endişe yaratıyor.
Şirket daha önce 2020 yılında görülen ilk davayı kaybetmiş ve 6 milyar dolar civarında bir ödeme yapmıştı. Temyiz sürecinden zaferle çıkılması durumunda ise şirket, geçmişte ödediği bu tutarı faiziyle birlikte geri almayı hedefliyor.
Çok uluslu şirketler için emsal teşkil edebilir
Bu dava sadece Coca-Cola'nın finansal tablosunu değil, aynı zamanda uluslararası alanda faaliyet gösteren tüm dev şirketlerin vergi stratejilerini de yakından ilgilendiriyor. Özellikle teknoloji ve ilaç gibi sektörlerde, fikri mülkiyet haklarını düşük vergi oranlı ülkelere kaydırarak kârlarını optimize eden şirketler için bu süreç bir dönüm noktası niteliğinde.
Coca-Cola yönetimi, uyguladıkları vergi modelinin 1996 yılında IRS ile yapılan bir anlaşmaya dayandığını ve yıllarca kurum tarafından onaylandığını savunuyor. IRS ise bu yöntemin vergi kaçırmaya yönelik bir kılıf olduğunu öne sürüyor.
İki nesillik hukuk mücadelesi
Yaklaşık 20 yıldır devam eden bu karmaşık süreçte, Coca-Cola koltuğunda üç farklı CEO değişirken, IRS bünyesinde de 12 farklı başkan görev yaptı. Davanın 25 Haziran'daki duruşmasının ardından çıkacak kararın aylar sürebileceği ve tarafların konuyu Yüksek Mahkeme'ye taşıma ihtimalinin bulunduğu belirtiliyor. Meta ve Amgen gibi diğer dev şirketlerin de benzer hukuki süreçlerle boğuştuğu göz önüne alındığında, Coca-Cola davasından çıkacak sonuç, küresel vergi planlamalarında yeni bir dönemin habercisi olabilir.
