ABD Başkanı Donald Trump, İsrail’de yaklaşan kritik seçimler öncesinde Binyamin Netanyahu’ya beklenen desteği vermeyerek siyasi kulisleri hareketlendirdi. İki lider arasındaki görüş ayrılıkları derinleşirken, Washington’dan gelen sessizlik İsrail siyasetinde dengeleri değiştiriyor.
ABD ile İsrail arasındaki stratejik ortaklık, son dönemde yaşanan siyasi gerilimlerle sarsılıyor. 27 Ekim’de sandık başına gitmeye hazırlanan İsrail’de, Başbakan Binyamin Netanyahu’nun en büyük destekçilerinden biri olarak görülen ABD Başkanı Donald Trump’ın takındığı mesafeli tavır dikkat çekiyor. Axios’un aktardığı bilgilere göre Trump, Netanyahu’nun özellikle İran, Lübnan ve Gazze konusundaki politikalarından duyduğu rahatsızlığı gizlemiyor.
Siyasi görüş ayrılıkları zirveye çıktı
Trump’ın yakın çevresine Netanyahu hakkında "kendi kendisinin en büyük düşmanı" yorumunu yaptığı iddia ediliyor. Gazetecilerin Netanyahu’ya destek verip vermeyeceğine dair sorularını ısrarla cevapsız bırakan Trump, İsrail Başbakanı’nı kişisel olarak sevse de siyasi kararlarını onaylamadığını hissettiriyor. İkili arasındaki bu soğukluk, Washington-Tel Aviv hattındaki geleneksel uyumun yerini stratejik bir belirsizliğe bıraktığını gösteriyor.
Anketler Netanyahu’yu zorluyor
Netanyahu’nun seçimlerdeki zayıf performansı da Trump’ın desteğini ertelemesinin temel nedenlerinden biri olarak görülüyor. Güncel anketler, Netanyahu’nun koalisyonunun hükümet kurmak için gerekli olan 61 sandalyeye ulaşmakta zorlandığını, muhalefet blokunun ise ciddi bir üstünlük sağladığını ortaya koyuyor. Trump’ın, görüşmeler sırasında Netanyahu’ya anket sonuçlarını doğrudan sorması ve aldığı yanıtların ardından sergilediği tutum, ABD yönetiminin İsrail’deki seçim aritmetiğini yakından takip ettiğini kanıtlıyor.
Gazze planında uzlaşmazlık
İki lider arasındaki gerilimin merkezinde ise Gazze’ye yönelik barış planı yer alıyor. Trump’ın ateşkes ve Hamas’ın silahsızlandırılmasını öngören planını Netanyahu’nun kamuoyu önünde reddetmesi, iki başkent arasındaki ipleri gerdi. Netanyahu, ordunun bölgeden çekilmeyeceğini vurgulayarak Trump’ın vizyonuyla çelişen bir duruş sergiledi. Ancak arka kapı diplomasisinde Jared Kushner ile yapılan görüşmelerde Netanyahu’nun plana şans tanıyacağına dair verdiği sözler, krizin henüz tam anlamıyla çözülmediğini gösteriyor.
Seçim sürecinde belirsizlik sürüyor
Netanyahu’nun rakipleri Gadi Eisenkot, Naftali Bennett ve Yair Lapid, Trump’ın son anda Netanyahu lehine bir hamle yapmasından endişe ederek ABD yönetimine tarafsızlık çağrısında bulunuyor. Seçimlere yaklaşık 75 gün kala Trump’ın tavrının değişip değişmeyeceği büyük bir merak konusu. Washington, şimdilik "bekle ve gör" stratejisini korurken, Netanyahu’nun siyasi geleceği üzerindeki sis bulutu dağılmış değil.