Erzurum’daki bir sahaf dükkanı, dünya siyasi tarihine ışık tutan devasa bir kişisel kütüphaneye ev sahipliği yapıyor. Azerbaycan’ın kurucu lideri Haydar Aliyev’in yakın çalışma ekibinden Ali Asker’e ait 3 bin parçalık bu koleksiyon, yıllar süren yolculuğun ardından Anadolu’nun kalbine ulaştı.
Tarihi arşive uzanan yolculuk
İstanbul’da yaklaşık 20 yıl önce kapanan bir sahaftan alınan koleksiyon, Erzurumlu sahaflar tarafından kente getirildi. Azerbaycan, Rusya ve dünya siyasetinin perde arkasını anlatan bu eserler, Kiril alfabesinden Fransızcaya kadar farklı dillerde kaleme alınmış. Koleksiyonun en dikkat çekici yanı ise 1930’lardan 1995’e kadar uzanan bir dönemi, yani Sovyetler Birliği’nin çöküş sürecini ve Azerbaycan’ın bağımsızlık mücadelesini bizzat yaşayan belgelerle yansıtması.
Okuyucuyu ne bekliyor
Bu kütüphanede sadece tarih kitapları yok. Mustafa Kemal Atatürk’ün 100. yaşı için özel olarak basılmış Fransızca eserler, KGB istihbarat teşkilatının gizli dosyaları ve Saddam Hüseyin dönemine ait nadir İngilizce yayınlar, koleksiyonun en kıymetli parçaları arasında. Hatta Emile Zola’nın Türkçeye hiç çevrilmemiş eserleri ve Jane Eyre’in 1942 baskısı gibi edebi hazineler de araştırmacıları bekliyor. Tarihe meraklıysan veya siyasi belgelerin arka planını seviyorsan, bu eserler Erzurum’daki sahaf raflarında yeni sahiplerini ya da incelemeye gelecek tarihçileri bekliyor.
