ABD-İran gerilimi nedeniyle küresel enerji trafiğinin kilitlendiği Hürmüz Boğazı'nı devre dışı bırakmak isteyen Irak, petrolünü dünya pazarlarına ulaştırmak için Türkiye ve Akdeniz hattını merkezine alan dev bir strateji başlattı.
Bölgesel çatışmaların petrol sevkiyatını durma noktasına getirmesi, Irak hükümetini radikal kararlar almaya zorladı. Hürmüz Boğazı'ndaki ablukanın yarattığı ekonomik darboğazı aşmak isteyen Bağdat yönetimi, petrol gelirlerine bağımlı olan bütçesini korumak adına Türkiye, Suriye ve Ürdün'ü kapsayan devasa bir boru hattı projesi için düğmeye bastı.
Stratejik çıkış yolu: Akdeniz ve Türkiye
Irak Petrol Bakanı Besim Muhammed Hüdeyir, ülkesinin petrol ihracatını çeşitlendirmek adına net bir yol haritası belirlediklerini açıkladı. Planlanan yeni hatlar, Basra ve Kerkük'teki petrol yataklarını Türkiye'nin Ceyhan limanına, Suriye'nin Baniyas limanına ve nihai aşamada Ürdün'ün Akabe kentine bağlamayı hedefliyor. Irak ekonomisinin yüzde 90'ından fazlasının petrol gelirlerine dayalı olması, bu projeyi Bağdat için bir hayatta kalma meselesi haline getiriyor.
23 yıllık sessizlik bozuluyor
Irak ve Suriye arasında, 2003 yılındaki işgalden bu yana atıl durumda olan boru hattının yeniden canlandırılması için kritik bir adım atıldı. Washington temasları sırasında imzalanan niyet beyanı ile günde 700 bin varil taşıma kapasitesine sahip hattın onarımı için süreç başlatıldı. ABD'li enerji devi Chevron'un öncülük edeceği bu restorasyon çalışması, bölgedeki enerji dengelerini yeniden şekillendirecek.
Kuzeyde güvenlik endişesi sürüyor
Mevcut durumda Türkiye'ye uzanan hatlar üzerinden ihracatını sürdüren Irak, bölgedeki güvenlik riskleriyle de mücadele ediyor. Özellikle Kuzey Irak'taki özerk bölgede faaliyet gösteren HKN Energy ve Dana Gas gibi uluslararası şirketler, çatışmaların şiddetlenmesi nedeniyle operasyonlarını askıya almak zorunda kaldı. Hürmüz Boğazı'nın çevresinden dolanma çabalarına rağmen, İran'ın bölgedeki petrol tesislerine yönelik saldırı tehdidi, Bağdat'ın alternatif arayışlarını çok daha kritik bir noktaya taşıyor.