İş dünyasında satın alma departmanları artık sadece operasyonel bir birim olmanın ötesine geçerek, şirketlerin stratejik karar alma mekanizmalarının merkezine yerleşiyor. Ancak küresel pazarlarda rekabet eden firmalar, tedarikçilerden gelen teklifleri değerlendirirken kritik bir hata yapabiliyor. Sadece ürünün birim fiyatına odaklanan şirketler, aslında buzdağının sadece görünen kısmıyla ilgilenerek uzun vadede ciddi finansal kayıplarla karşı karşıya kalabiliyor. 26 Eylül tarihinde Bursa'da gerçekleştirilen SATPRODER Bursa Buluşması, bu görünmeyen maliyetlerin şirket bilançoları üzerindeki etkisini masaya yatırdı.
Fiyatın ötesindeki gerçek maliyet tablosu
Asset Global Logistic Integration CEO’su Uğur Tekin, etkinlikte yaptığı sunumda satın alma profesyonellerini uyararak, bir ürünün tedarikçi tarafından sunulan fiyatının, o ürünün şirkete olan nihai maliyetini asla tam olarak yansıtmadığını belirtti. Tekin'e göre, satın alma kararları verilirken lojistik giderleri, gümrük süreçleri, sigorta primleri, finansman maliyetleri ve en önemlisi kur hareketlerinden kaynaklanan risklerin mutlaka toplam maliyet hesabına dahil edilmesi gerekiyor. Özellikle yurt dışı tedarik süreçlerinde, ürünün üretim hattına veya depoya ulaşana kadar geçtiği her aşama, başlangıçtaki cazip fiyatı hızla yukarı çekebiliyor. Bu nedenle şirketlerin, farklı tedarikçilerden gelen teklifleri kıyaslarken birim fiyat yerine toplam sahip olma maliyetini esas almaları, finansal sürdürülebilirlik açısından hayati bir önem taşıyor.
Stratejik bir yönetim aracı olarak satın alma
Etkinliğin bir diğer önemli gündem maddesi ise satın alma fonksiyonunun şirket yönetimindeki değişen konumu oldu. SATPRODER Yönetim Kurulu Üyesi ve INNOVA Kurumsal Eğitim ve Danışmanlık Genel Müdürü A. Erkan Sökmen’in moderatörlüğünde gerçekleşen oturumda, satın alma birimlerinin sadece harcama yapan değil, değer yaratan bir yapıya dönüşmesi gerektiği vurgulandı. ATALIAN Global Services Türkiye Satın Alma Direktörü Ahmet Bingöl, satın alma ekiplerinin sağladığı değerin ölçülebilir hale getirilmesinin, üst yönetimin stratejik kararlarını desteklemek adına kritik olduğunu ifade etti. Bingöl, şeffaf raporlama sistemlerinin kurulmasının, satın alma birimlerini operasyonel bir yük olmaktan çıkarıp şirketin finansal başarısına doğrudan katkı sunan bir departmana dönüştürdüğünü belirtti.
Veriye dayalı performans ölçümü
Satın alma süreçlerinde başarının anahtarının veriye dayalı karar alma mekanizmalarından geçtiğini belirten Apleona Group Satın Alma Direktörü Mümin Tunaboylu ise performans ölçümünün önemine dikkat çekti. Tunaboylu, elde edilen tasarrufların şeffaf bir şekilde raporlanması ve doğru kriterlerle ölçümlenmesi sayesinde, satın alma departmanlarının şirket içindeki görünürlüğünün ve itibarının arttığını dile getirdi. Profesyonellerin deneyimlerini paylaştığı ve güncel uygulamaların tartışıldığı bu buluşma, satın alma dünyasının artık sadece fiyat pazarlığı değil, karmaşık bir risk ve maliyet yönetimi sanatı haline geldiğini bir kez daha kanıtladı. Etkinlik, sektör temsilcilerinin bir araya geldiği networking bölümüyle sona ererken, katılımcılar toplam maliyet yaklaşımının gelecekteki rekabetin belirleyicisi olacağı konusunda fikir birliğine vardı.
