Vücudumuzun bize gönderdiği sinyaller, bazen çok daha ciddi bir sağlık sorununun ilk habercisi olabilir. Özellikle lenfatik sistemin hücrelerinin kontrolsüz bir şekilde çoğalmasıyla ortaya çıkan lenfoma, başlangıç aşamasında sessiz ilerleyebilen ancak doğru zamanda fark edildiğinde tedavi başarısı oldukça yüksek olan bir hastalık türüdür. 15 Eylül Dünya Lenfoma Farkındalık Günü vesilesiyle önemli uyarılarda bulunan Liv Hospital Vadi İstanbul Hematoloji Uzmanı Prof. Dr. Itır Şirinoğlu Demiriz, hastaların vücutlarını dinlemeleri gerektiğini ve bazı belirtilerin asla göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguluyor.
Kırmızı bayrak olarak kabul edilen belirtiler
Lenfoma, vücudun savunma mekanizması olan lenfatik sistemin bir parçası olan lenf bezleri, dalak ve kemik iliği gibi noktalarda kendini gösterebilir. Uzmanlar, özellikle B semptomları olarak adlandırılan bazı durumların kırmızı bayrak işareti taşıdığına dikkat çekiyor. Son altı ay içerisinde diyet yapmaksızın vücut ağırlığının yüzde onundan fazlasının kaybedilmesi, gece çarşaf değiştirmeyi gerektirecek kadar şiddetli terlemeler ve açıklanamayan yüksek ateş, bu semptomların başında geliyor. Ancak bu belirtilerin tek başına lenfomaya işaret etmediğini, tiroid hastalıkları veya çeşitli enfeksiyonlar gibi farklı durumlarla da karışabileceğini belirten Prof. Dr. Demiriz, kesin ayrım için mutlaka bir uzman görüşüne başvurulması gerektiğini ifade ediyor.
Ağrısız kitleler yanıltıcı olabilir
Toplumda yaygın olan yanlış bir kanı da, ağrısız olan şişliklerin tehlikesiz olduğu düşüncesidir. Oysa klinik veriler, ağrısız ve yavaş büyüyen kitlelerin hematolojik maligniteler açısından daha yüksek risk taşıyabileceğini gösteriyor. Boyun, koltuk altı veya kasık bölgesinde fark edilen, dokunulduğunda sert ve lastik kıvamında olan, çevre dokulara yapışık kitleler ciddiye alınmalıdır. Özellikle iki veya üç haftadan uzun süren ve tedaviye rağmen küçülme eğilimi göstermeyen, çapı 1,5 ile 2 santimetreyi aşan şişlikler, bir hematoloji uzmanı tarafından mutlaka değerlendirilmelidir. Her lenf bezi büyümesi kanser demek değildir; çoğu zaman enfeksiyonlara bağlı reaktif büyümeler görülse de, bu kitlelerin takibi hayati önem taşır.
Modern tıbbın tedavi başarısı
Lenfoma tanısı, yalnızca kan tahlilleriyle konulabilen bir durum değildir. Şüpheli bir bulgu karşısında fiziksel muayene, görüntüleme yöntemleri ve en önemlisi doku biyopsisi ile kesin tanı süreci işletilir. Günümüzde modern tıp, lenfoma tedavisinde oldukça başarılı sonuçlar sunmaktadır. Hastalığın alt grubuna, evresine ve risk faktörlerine göre kişiselleştirilmiş kemo-immünoterapiler veya hedefe yönelik ajanlar sayesinde sağlıklı dokular korunarak doğrudan kanserli hücreler hedef alınabilmektedir. Özellikle dirençli vakalarda kullanılan CAR-T hücre tedavileri gibi yöntemler, tedavi başarısını ve tam şifa oranlarını önemli ölçüde artırmaktadır. Erken teşhis, sadece tedavi sürecini kolaylaştırmakla kalmaz, aynı zamanda uzun dönem yan etkilerin ve organ hasarı riskinin de minimuma indirilmesini sağlar.
