Tekstil sektörünün en büyük sorunlarından biri olan atık pamuk lifleri, artık çevre kirliliğine neden olmak yerine temiz hava solumamıza yardımcı olacak. Karabük Üniversitesi Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Biyomedikal Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Yasin Akgül, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu tarafından desteklenen Selofil projesinde kritik bir rol üstlenerek bu dönüşümün öncülerinden biri haline geldi. İstanbul Teknik Üniversitesi bünyesindeki uzmanlarla birlikte yürütülen bu çalışma, endüstriyel atıkların katma değerli ürünlere dönüştürülmesinde yeni bir dönemi temsil ediyor.
Doğadan gelen çözüm arayışı
Projenin temel amacı, günümüzde hava filtrasyon sistemlerinde yaygın olarak kullanılan polipropilen, polyester ve cam elyaf gibi sentetik malzemelere karşı daha çevreci ve sürdürülebilir bir alternatif geliştirmektir. Selüloz esaslı filtre yapılarının ön plana çıkarıldığı bu çalışmada, atık pamuk lifleri özel işlemlerden geçirilerek dokusuz tekstil yüzeylerine dönüştürülüyor. Prof. Dr. Ali Kılıç’ın yürütücülüğünü üstlendiği projede, farklı üretim teknikleri kullanılarak elde edilen bu yapılar, çeşitli katman düzenlerinde bir araya getirilerek havadaki aerosol parçacıklarını tutma kapasiteleri detaylı bir şekilde test ediliyor.
Çevreci filtrelerin geleceği
Selofil: Selüloz Yapılı Yüksek Performans Hava Filtrelerinin Çevreci Yaklaşımlarla Üretimi ve Karakterizasyonu başlığını taşıyan bu bilimsel çalışma, sadece filtrasyon performansına odaklanmakla kalmıyor. Üretilen filtrelerin kullanım ömürlerini tamamladıktan sonraki biyobozunma ve kompostlanma davranışları da bilimsel bir titizlikle inceleniyor. Bu sayede, filtrelerin sadece kullanım anında değil, atık aşamasında da doğaya zarar vermemesi hedefleniyor. Projede yer alan Dr. Öğr. Üyesi Ali Toptaş ile birlikte ekip, atık pamuğun yeniden değerlendirilmesiyle teknik tekstil alanında devrim niteliğinde bir yaklaşım sunmayı amaçlıyor.
Sürdürülebilir endüstriyel dönüşüm
Bu proje, atık yönetimi ve hava kalitesi iyileştirme süreçlerini birleştirerek çevre dostu teknolojilerin geliştirilmesine önemli bir katkı sağlıyor. Tamamen selüloz esaslı filtrelerin üretilmesi, hem tekstil atıklarının ekonomiye kazandırılmasını hem de sentetik malzeme bağımlılığının azaltılmasını mümkün kılıyor. Karabük Üniversitesi ve İstanbul Teknik Üniversitesi arasındaki bu akademik iş birliği, selüloz esaslı teknik tekstillerin gelecekte farklı kullanım alanlarında da değerlendirilmesine olanak tanıyacak. Bilim dünyası, bu çevreci yaklaşımın endüstriyel ölçekte yaygınlaşmasıyla birlikte hava temizleme teknolojilerinde daha yeşil bir geleceğe kapı aralamayı hedefliyor.
