Türkiye'nin en önemli elma üretim merkezlerinden biri olan Karaman'da, bahçelerdeki bereketli manzara üreticiler için beklenmedik bir mali krizi beraberinde getirdi. Geçtiğimiz yıl yaşanan don felaketi nedeniyle üretimin neredeyse yüzde 90'ını kaybeden bölge çiftçisi, bu yılki yüksek rekolte beklentisiyle umutlanmıştı. Ancak hasat döneminin ilerlemesiyle birlikte ortaya çıkan tablo, piyasadaki arz fazlası nedeniyle fiyatların hızla aşağı yönlü hareket etmesine neden oldu. Sezonun başında dalında 25 liraya kadar alıcı bulan kaliteli elmalar, şu günlerde 10 lira seviyelerine kadar gerileyerek üreticinin kazancını ciddi oranda eritti.
Rekolte beklentisi 800 bin tonu aştı
Karaman Ziraat Odası Başkanı Mehmet Bayram, kentteki üretim verilerine ilişkin yaptığı değerlendirmede, sezon başında 700-750 bin ton civarında öngörülen rekoltenin, güncel veriler ışığında 800 bin tonun üzerine çıkabileceğini belirtti. Bu durumun elma bolluğu yarattığını ifade eden Bayram, piyasadaki bu yoğun arzın fiyatlar üzerinde baskı oluşturduğunu vurguladı. Üreticiler, bir yıl önce yaşanan büyük kaybın ardından bu yılki bolluğun kendilerini rahatlatacağını düşünürken, piyasa fiyatlarındaki bu sert düşüşle birlikte zorlu bir sezon geçirmeye başladı.
Iskarta elma fiyatları maliyetleri karşılamıyor
Sadece sofralık elmalar değil, meyve suyu sanayisinde kullanılan ve üreticinin işçilik masraflarını çıkarmasına yardımcı olan ıskarta elmalar da fiyat düşüşünden nasibini aldı. Geçtiğimiz yıllarda 7-8 lira, hatta bazı dönemlerde 9-10 lira seviyelerinde alıcı bulan ıskarta elmanın kilogram fiyatı, bu sezon 4-5 lira bandına, hatta yer yer 3 liraya kadar geriledi. Üreticiler için önemli bir yan gelir kaynağı olan bu ürün grubundaki değer kaybı, çiftçinin toplam gelirini doğrudan olumsuz etkiliyor.
Üretici emeğinin karşılığını alamıyor
Hasat süreci eylül ayının başında yazlık çeşitlerle başlayıp kışlık elmaların toplanmasıyla devam ederken, üreticiler bir yandan ürünlerini toplamanın telaşını, diğer yandan ise düşen fiyatların yarattığı ekonomik belirsizliği yaşıyor. Karaman Ziraat Odası Başkanı Mehmet Bayram, yüksek rekoltenin aslında bir başarı olduğunu ancak fiyatların bu denli düşmesinin üreticinin emeğini karşılamaktan uzak kaldığını ifade etti. Çiftçiler, artan girdi maliyetleri karşısında elma fiyatlarının bu seviyelerde kalmasının sürdürülebilir bir tarımsal üretim için büyük bir risk oluşturduğuna dikkat çekiyor.
