Dijital alışveriş dünyasında tüketicileri uzun süredir mağdur eden ve hak kaybına yol açan tartışmalı yönetmelik, Danıştay'ın müdahalesiyle kökten değişti. Tüketiciler Birliği Genel Başkanı Mahmut Şahin ve Avukat Kerim Bahadır Ertaş, Kayseri Gazeteciler Cemiyeti'nde düzenledikleri basın toplantısında, özellikle teknolojik cihazlar ve motosiklet gibi yüksek bedelli ürünlerde tüketicilerin vazgeçme hakkının yeniden tesis edildiğini müjdeledi. Artık internet üzerinden yapılan alışverişlerde, tüketiciler yasal süreler içerisinde ürünlerini iade edebilecek ve bu süreçte kargo bedeli gibi ek maliyetlerle karşılaşmayacaklar.
Sermaye odaklı düzenlemelere yargı freni
Toplantıda konuşan Tüketiciler Birliği Genel Başkanı Mahmut Şahin, geçmişte yürürlüğe konulan yönetmeliklerin sahadaki gerçeklerden kopuk olduğunu ve adeta sermaye gruplarının talepleri doğrultusunda şekillendirildiğini savundu. Tüketiciyi korumakla görevli kurumların, tüketici aleyhine kararlar almasının kabul edilemez olduğunu belirten Şahin, Ticaret Bakanlığı bünyesindeki Tüketicinin Korunması Genel Müdürlüğü'nün hazırladığı düzenlemelerin Danıştay'dan döndüğünü hatırlattı. Şahin, davanın açılmasının ardından yönetmeliğin yürürlük tarihlerinin defalarca ertelendiğini, ancak yargının nihai kararıyla tüketici lehine olan sonucun tescillendiğini ifade etti. Bu kararın, sadece bir iade hakkı değil, aynı zamanda tüketicinin korunması noktasında bir hukuk zaferi olduğunu vurguladı.
Hukuki süreçte sivil toplumun gücü
Avukat Kerim Bahadır Ertaş ise alınan kararın Türk sivil toplum hayatı için bir dönüm noktası olduğunu belirtti. Ertaş, sermayenin arzusuyla oluşturulan düzenlemelerin, sivil toplum kuruluşlarının kararlı duruşuyla nasıl durdurulabileceğini bu süreçte kanıtladıklarını ifade etti. İnternet alışverişlerinde 6502 sayılı kanunun 48. maddesi ve Anayasa'nın 124. maddesi ile güvence altına alınan hakların, bir yönetmelikle keyfi olarak kısıtlanmaya çalışıldığını belirten Ertaş, davanın açılmasıyla birlikte ilgili mercilerin hatalarını fark ederek bazı hükümleri yönetmelikten çıkardığını, kalan son üç hükmün de Danıştay kararıyla tamamen iptal edildiğini açıkladı.
Tüketici artık kargo ücreti ödemeyecek
Kararın en önemli kazanımlarından biri de iade süreçlerinde tüketicinin sırtına yüklenen kargo maliyetlerinin kaldırılması oldu. Daha önce yönetmelik eliyle tüketiciye yansıtılan kargo bedelleri, artık iade hakkının bir parçası olarak tüketiciden talep edilemeyecek. Bu durum, özellikle internet üzerinden yapılan alışverişlerde cayma hakkını kullanmak isteyen vatandaşlar için büyük bir kolaylık sağlayacak. Tüketiciler Birliği yetkilileri, bu başarının diğer tüketici derneklerine de ilham kaynağı olmasını temenni ettiklerini belirterek, vatandaşların haklarını bilmeleri ve bu hakları sonuna kadar aramaları gerektiğinin altını çizdi. Danıştay'ın bu kararı, dijital ticaretin kurallarını yeniden tüketici lehine dengeleyen bir adım olarak kayıtlara geçti.