Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Adnan Tönel, üzerinden geçip gittiğimiz rögar kapaklarını mercek altına aldı. Sanatçı, 1997 yılından beri dünyanın pek çok ülkesinde çektiği rögar kapağı fotoğraflarını Akdamar Adası’nda ziyaretçilerle buluşturdu. Tönel, her gün bastığımız bu metal kapakları sadece teknik birer parça değil, toplumların kültürel hafızasını taşıyan birer kapı olarak tanımlıyor.
Yerin altındaki gizli ortaklık
Tönel, farklı coğrafyalardan gelen kapakların üzerindeki sembollerin, şehirlerin kimliğini yansıttığını savunuyor. Ona göre, yüzeydeki tasarım ne kadar değişirse değişsin, kapakların altında akan kanalizasyon sistemi tüm toplumlar için eşitlikçi bir ortaklık kuruyor. Bu sergi, antik dönemlerden modern zamanlara kadar uzanan bu endüstriyel tasarımların aslında siyasi ve toplumsal tarihe nasıl tanıklık ettiğini gözler önüne seriyor.
Sokaklardaki estetik miras
Fotoğraflar, sadece estetik değil, aynı zamanda ekonomik bir gerçeği de hatırlatıyor. Avrupa’da reklam veya statü göstergesi olarak kullanılan desenli rögar kapakları, Türkiye’de genellikle standart ve işlevsel üretiliyor. Tönel, artan metal fiyatları nedeniyle yaşanan hırsızlık olaylarının, geçmişin estetik mirasıyla günümüzün ekonomik zorunlulukları arasındaki çelişkiyi somutlaştırdığını belirtiyor. Sanatçıya göre bu sıradan nesneler, doğru bakıldığında hepimizin paylaştığı bölünmüş dünyayı birleştiriyor.