Samsun Büyükşehir Belediyesi’nin Ladik ilçesinde hayata geçirdiği yenilikçi tarım modelinde hasat heyecanı yaşanıyor. Güneş enerjisi santrali sahasında, panellerin altında yetiştirilen tıbbi ve aromatik bitkiler toplanmaya başlandı.
Ladik Büyükalan Mahallesi'ndeki Güneş Enerjisi Santrali (GES) sahasında, enerji üretimi ile tarımsal faaliyeti aynı çatı altında birleştiren proje meyvelerini veriyor. "Güneşten Enerji, Topraktan Bereket-Agrivoltaik Tarım Projesi" kapsamında, güneş panellerinin altında kalan alanlar verimli tarım arazilerine dönüştürüldü. Bu kapsamda ekilen adaçayında ikinci, kekikte ise ilk hasat dönemi başladı. Uygulama, hem yenilenebilir enerji üretimine devam edilmesini hem de arazinin çok yönlü kullanılmasını sağlıyor.
Toplam 60 hektarlık GES sahasının tarıma uygun 16,5 hektarlık bölümünde yürütülen çalışmalarda, bin 685 metrekarelik özel bir deneme alanı oluşturuldu. Projenin ana hedefi, iklim değişikliğine karşı dirençli, az su tüketen ve yüksek ekonomik getirisi olan alternatif ürünleri toprakla buluşturmak. Böylece aynı arazi üzerinde hem elektrik enerjisi hem de katma değeri yüksek tarımsal ürünler elde ediliyor.
Kadın Üreticilerin El Emeğiyle Toplanıyor
Proje kapsamında GES panellerinin altına toplam 3 bin 800 tıbbi ve aromatik bitki dikildi. Bu bitkiler arasında bin 400 lavanta, 900 tıbbi adaçayı, bin kekik ve 500 tıbbi nane yer alıyor. Hasat çalışmalarına kooperatif üyesi kadınlar da aktif olarak katılıyor. Toplanan ürünlerin kurutma ve paketleme işlemlerinin de yine kadın üreticiler tarafından yapılması planlanıyor. Bu yönüyle proje, kırsalda kadın istihdamını desteklerken, üretimden pazarlamaya kadar geçen süreçte kadınların daha görünür olmasını hedefliyor.
Yaygınlaştırma Hedefi ve Gelecek Planları
Ladik GES sahasındaki bu örnek modelin önümüzdeki dönemde daha da geliştirilmesi bekleniyor. Ürünlerin işlenerek daha yüksek katma değerle ekonomiye kazandırılması amacıyla sahaya distilasyon (damıtma) altyapısının kurulması hedefleniyor. Elde edilecek başarılı sonuçların ardından, agrivoltaik tarım uygulamasının GES sahasının kalan 165 dekarlık bölümüne de yaygınlaştırılması amaçlanıyor. Bu sayede hem enerji üretimi hem de tarımsal üretim kapasitesinin artırılarak yerel ekonomiye daha büyük katkı sağlanması planlanıyor.
