Türkiye'nin savunma sanayisindeki yerli ve milli hamleleri, Şanlıurfa'da düzenlenen TEKNOFEST Güneydoğu'da bir kez daha vitrine çıktı. Jandarma Genel Komutanlığı bünyesinde faaliyet gösteren Jandarma Özel Mayın Arama ve Temizleme (ÖMAT) Tabur Komutanlığı, sahada kullandığı ileri teknoloji ürünü ekipmanları ve otonom sistemleri teknoloji meraklılarıyla buluşturdu. Özellikle mayınlı sahaların temizlenmesinde kullanılan robotik çözümler, ziyaretçilerin yoğun ilgisini çekti.
Hata payına yer yok: Yüzde 99 başarı felakettir
Jandarma İstihkam Astsubay Başçavuş Tayfun Özer, yürüttükleri faaliyetlerin hayati önemine vurgu yaparak, kurumun temel prensibini şu sözlerle özetledi: Yüzde 99 başarı felakettir. Temizlenen her bir mayın, aslında kurtarılmış bir hayat anlamına geliyor. 2017 yılında Jandarma İstihkam Komutanlığı bünyesinde kurulan ÖMAT, o günden bu yana Ağrı'dan Hatay'a, Hakkâri'den Şanlıurfa'ya kadar 11 farklı ilde kritik görevler üstlendi. Bugüne kadar toplamda 6 milyon 934 bin metrekarelik bir alanı patlayıcılardan arındıran ekip, bu bölgelerin yeniden sosyoekonomik hayata kazandırılmasında büyük rol oynadı. İnsani maksatlı mayın temizliği olarak adlandırılan bu süreç; çatışma sonrası kalan mühimmatların imhası, risk eğitimi verilmesi ve mağdurlara destek sağlanması gibi çok boyutlu bir çalışma disiplinini kapsıyor.
Otonom sistemler sahada devrede
TEKNOFEST'te sergilenen en dikkat çekici unsurlardan biri, otonom görev yapabilen uzaktan keşif ve mayın tespit aracı oldu. Bu araç, mayınlı sahaları tarayarak tehlikeli unsurların yerini hassas bir şekilde belirliyor ve işaretliyor. Üzerindeki gelişmiş dedektör sistemi sayesinde toprak altındaki metalik parçaları kaçırmadan tespit eden sistem, hiçbir noktayı atlamadan alanın tamamını kontrol edebiliyor. Ayrıca, dört bacaklı robot sistemi de jandarmanın envanterindeki yerini almış durumda. Yaklaşık 51 kilogram ağırlığında olan bu robot, 10 kilograma kadar faydalı yük taşıma kapasitesine sahip. Gelecekte bu robotların, tespit edilen bölgelere doğrudan müdahale etmesi ve riskli alanlarda insan faktörünü en aza indirmesi hedefleniyor.
Uluslararası standartlarda teknolojik donanım
Mayın temizleme faaliyetleri sadece robotik sistemlerle değil, geniş bir teknolojik yelpazeyle yürütülüyor. Özer'in verdiği bilgilere göre, sahada metal tespit dedektörleri, GPR sistemleri, özel müdahale el aletleri ve mekanik teçhizatlar kullanılıyor. Ayrıca, mayın arama köpekleri (ÖMAT köpekleri) de bu hassas operasyonların vazgeçilmez bir parçası. Personelin güvenliği için ise balistik koruyucu elbiseler, özel botlar ve vizörler gibi uluslararası standartlara uygun ekipmanlar tercih ediliyor. Karakolların ve askeri bölgelerin çevresindeki güvenlik risklerini ortadan kaldırmak için gece gündüz çalışan ÖMAT ekipleri, sivillerin güvenliğini sağlamanın yanı sıra insani yardım faaliyetlerinin önündeki engelleri de birer birer kaldırıyor. Bu teknolojik dönüşüm, Türkiye'nin mayın temizleme konusundaki kapasitesini dünya standartlarının üzerine taşıyor.
