Sivas'ın Divriği ilçesinde bulunan ve UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi'nde yer alan Divriği Ulu Cami ve Darüşşifası, sadece mimari ihtişamıyla değil, aynı zamanda güneşin taşla buluştuğu eşsiz bir doğa ve sanat olayıyla da adından söz ettiriyor. Mayıs ayından başlayarak eylül ayının sonuna kadar devam eden süreçte, güneş ışınlarının belirli bir açıyla taç kapıya vurmasıyla ortaya çıkan gölge, ziyaretçilere adeta görsel bir şölen sunuyor. İkindi saatlerinde, yaklaşık 15.30 ile 16.00 arasında batı taç kapısında beliren 4 metrelik silüet, önce Kur'an okuyan, ardından ellerini bağlayarak kıyama duran bir insan figürünü anımsatıyor. Bu büyüleyici anı yakalamak isteyen yüz binlerce kişi, her yıl bu dönemde Sivas'a akın ediyor.
Mimari Dehanın Taşlaşmış Hali
Anadolu Selçuklu Devleti döneminde, Mengücek Beyliği'nden Ahmet Şah ve eşi Melike Turan Melek tarafından 1228 yılında inşa ettirilen bu muazzam yapı, dokuz yıl süren kapsamlı bir restorasyon sürecinin ardından 2024 yılının mayıs ayında yeniden kapılarını ziyaretçilere açtı. Ahlatlı ve Tiflisli ustaların elinden çıkan, her biri birbirinden farklı on binlerce motifin işlendiği külliye, asimetrik yapısıyla dikkat çekiyor. Uzaktan bakıldığında simetrik bir algı oluştursa da, aslında hiçbir motifin kendini tekrar etmediği bu bezemeler, kainattaki farklı varlıkların ahenk ve dengesini simgeliyor. Mimarı Ahlatlı Hürrem Şah'ın İslam sufizmi sanatındaki dehasını yansıtan eser, Evliya Çelebi'nin methiyelerine konu olmuş ve Anadolu'nun El Hamra'sı olarak nitelendirilmiştir.
Gölge Turizmi Ziyaretçi Rekorlarını Zorluyor
Caminin gönüllü mihmandarı Mustafa Yıldırım, özellikle yaz aylarında gölgeyi görmek için gelenlerin sayısında büyük bir artış yaşandığını ifade ediyor. Yıldırım, sadece batı kapısındaki namaz kılan silüetin değil, temmuz ve ağustos aylarında sabah saat 07.00'de Cennet Kapısı'nda beliren kadın silüetinin de büyük ilgi gördüğünü belirtiyor. Geçtiğimiz yıl yaklaşık 300 bin kişiyi ağırlayan eserin, bu yıl 500 bin ziyaretçi barajını aşması bekleniyor. Ziyaretçiler, yüzyıllar öncesinden hesaplanarak tasarlanmış bu mimari hassasiyet karşısında hayranlıklarını gizleyemiyor.
Ziyaretçiler Manevi Atmosferden Etkileniyor
Eseri yerinde görmek için Türkiye'nin dört bir yanından gelen vatandaşlar, gölge oluşumunu ölümsüzleştirmek için fotoğraf makinelerine sarılıyor. İstanbul'dan gelen Fikri Çağlar Demirci, yapının mimari büyüklüğüne vurgu yaparken, Gönül Yıldız ise gölgeyi izlemenin insana manevi bir huzur verdiğini dile getiriyor. Antalya'dan ailesiyle birlikte gelen minik Sare Akar gibi genç ziyaretçiler de bu tarihi ana tanıklık etmenin mutluluğunu yaşıyor. 2024 yılında tamamlanan restorasyonun ardından turizmde yeni bir rekor kıran Divriği Ulu Cami, hem bilim dünyasının hem de tarih meraklılarının göz bebeği olmaya devam ediyor.
