ABD Başkan Yardımcısı James David Vance, Alaska'daki seçim çalışmaları sırasında İngiliz haber ajansı Reuters'a verdiği özel demeçte, Washington'ın İran ile yürüttüğü dış politika stratejisine dair önemli açıklamalarda bulundu. Vance, iki ülke arasındaki müzakerelerin mevcut durumunu değerlendirirken, nükleer programın temel bir engel teşkil ettiğini vurguladı. ABD yönetiminin bir anlaşmaya kapılarını kapatmadığını belirten Vance, ancak bu sürecin ilerleyebilmesi için Tahran yönetiminin nükleer zenginleştirme faaliyetleri konusunda somut ve geri dönülemez tavizler vermesinin şart olduğunu ifade etti. Vance, nükleer silah üretme niyetinde olmadıklarını iddia eden İran'ın, yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş yakıt üretmesinin bu söylemle çeliştiğini savundu.
Nükleer programda somut taviz beklentisi
Vance, nükleer silahların yayılmasını önleme konusundaki kararlılıklarını yineleyerek, İran'ın nükleer zenginleştirme kapasitesini anlamlı bir seviyeye çekmesi gerektiğini belirtti. Söz konusu diplomatik süreçte artık sadece söylemlerin yeterli olmadığını vurgulayan ABD Başkan Yardımcısı, eylemlerin sözlerle takas edilmeyeceğinin altını çizdi. Washington'ın nükleer silah üretmeme taahhüdünü somut adımlarla görmek istediğini belirten Vance, bu durumun oldukça basit bir mantık çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini savundu.
Tahran'daki güç yapısında belirsizlik
ABD yönetiminin İran'daki karar alma mekanizmalarına dair ciddi soru işaretleri taşıdığını belirten Vance, Tahran'daki hiyerarşinin şeffaf olmadığını ifade etti. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yürütülen temaslara rağmen, Dini Lider Ali Hamaney'in vefatının ardından ülkedeki güç dengelerinin değiştiğine dikkat çekti. Vance, mevcut İran yönetiminde kimin nihai kararları aldığının tam olarak netleşmediğini ve bu durumun diplomatik görüşmelerin seyrini zorlaştırdığını dile getirdi.
Hürmüz Boğazı ve bölgesel güvenlik
Bölgesel güvenlik konularına da değinen Vance, Hürmüz Boğazı'ndaki ticari gemilere yönelik saldırıların enerji akışını kesemediğini belirtti. Savaş alanındaki mühimmat eksikliği iddialarını reddeden Vance, saha komutanlarıyla yaptığı görüşmelerin ardından ABD'nin askeri kapasitesinin yeterli olduğunu savundu. Barış görüşmelerindeki rolüne ilişkin soruları yanıtlayan Vance, sürecin içinde aktif olduklarını ancak nihai yönlendirmenin ABD Başkanı tarafından yapıldığını hatırlattı. Gelecek ay gerçekleşecek seçimlerin önemine vurgu yapan Vance, İran meselesinin seçmen tercihlerini etkilememesi gerektiğini belirtirken, 2028 başkanlık adaylığı konusundaki soruları ise henüz değerlendirmediğini ifade ederek geçiştirdi.
