Trabzon'da eğitim öğretim yılı hazırlıkları tüm hızıyla devam ederken, velilerin gündeminde sadece kırtasiye alışverişi değil, çocukların bozulan uyku düzenini yeniden rayına oturtmak da yer alıyor. 14 Eylül Pazartesi günü çalacak ilk ders zili öncesinde, yaz tatilinin getirdiği esnek saatlerin okul disiplinine dönüştürülmesi süreci, uzmanlara göre stratejik bir planlama gerektiriyor. Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzmanı ve Psikoterapist Uzm. Dr. Canan İnce Börekçi, biyolojik saatin okul dönemine uyum sağlamasının bir günde gerçekleşmeyeceğini belirterek, ailelerin bu süreci okul başlamadan en az bir veya iki hafta önce başlatmaları gerektiğini ifade ediyor.
Kademeli geçiş ile biyolojik saati yeniden programlayın
Tatil döneminde çocukların büyük çoğunluğunda yatış ve uyanış saatleri doğal olarak ileriye kayıyor. Okulların açılmasıyla birlikte çocuklardan aniden erken uyuyup erken kalkmalarını beklemek, beynin uyku-uyanıklık ritmiyle çelişiyor. Uzm. Dr. Börekçi, bu geçişi kolaylaştırmak için her gün yatış ve kalkış saatlerinin 15 ila 30 dakika arasında erkene çekilmesini öneriyor. Bu yöntemin biyolojik saati yeniden düzene sokmak için en etkili yol olduğunu vurgulayan uzman, özellikle sabah kalkış saatlerinin sabitlenmesinin akşam uykusuna geçişi de kolaylaştıracağını belirtiyor. Akşamları çocukları zorla uyutmaya çalışmak yerine, sabahları aynı saatte uyandırmak ve gün ışığından faydalanmalarını sağlamak, beynin gece uykusunu yeniden düzenlemesine yardımcı oluyor.
Ekran süresini kısıtlayıp gerçek yaşam aktivitelerine dönün
Uyku kalitesini doğrudan etkileyen bir diğer önemli faktör ise ekran kullanımı olarak öne çıkıyor. Uzm. Dr. Börekçi, okul dönemi yaklaştıkça ekran süresinin kademeli olarak azaltılmasının, çocuğun uykuya dalış sürecini hızlandırdığını ifade ediyor. Ekran başında geçirilen sürenin yerine, çocuğun gün içerisinde hareket etmesi, arkadaşlarıyla yüz yüze vakit geçirmesi, kitap okuması veya ailesiyle sosyal etkileşimde bulunması, uyku kalitesini artıran temel unsurlar arasında yer alıyor. Çocukların 6-12 yaş grubunda 9-12 saat, ergenlik döneminde ise 8-10 saatlik bir uyku ihtiyacı olduğunu hatırlatan uzmanlar, sabah uyanma saatinin okul saatine göre belirlenmesinin, akşam yatış saatinin de buna göre doğal bir şekilde oluşmasını sağlayacağını belirtiyor.
Başarılı bir okul dönemi için uyku disiplini şart
İyi bir uyku düzeninin sadece sabahları zinde uyanmayı sağlamadığını, aynı zamanda çocuğun gün içerisindeki öğrenme kapasitesini, dikkat süresini ve genel ruh halini doğrudan etkilediğini vurgulayan Uzm. Dr. Börekçi, ailelere şu önemli tavsiyede bulunuyor: Tatilden okul düzenine geçişte akşamları çocukları uykuya zorlamak yerine, sabah kalkış saatlerini disipline etmek çok daha uygulanabilir ve sonuç odaklı bir yöntemdir. Okulun başladığı gün değil, öncesindeki hazırlık sürecinde atılan bu küçük adımlar, çocuğun okul dönemine daha hazır, daha dikkatli ve daha mutlu bir başlangıç yapmasına olanak tanıyor. Bu nedenle velilerin, çocuklarının biyolojik saatlerini okul temposuna göre ayarlarken sabırlı ve tutarlı bir yaklaşım sergilemeleri büyük önem taşıyor.
