Van'ın köklü esnaflık kültürünün en nadide örneklerinden biri, şehrin merkezinde dört kuşaktır devam eden bir sabunculuk hikâyesinde gizli. 68 yaşındaki Murat Sait Yaşar, dedesi Mehmet Efendi'nin 1902 yılında temellerini attığı bu kadim mesleği, bugün 27 yaşındaki oğlu Muhammed Kaan Yaşar ile birlikte omuz omuza yürütüyor. Ailenin iş yerinin bir köşesinde asılı duran fotoğraflar, Mehmet Efendi'den başlayıp Baki Yaşar'a, oradan Murat Sait Yaşar'a ve nihayetinde genç kuşak temsilcisi Muhammed Kaan'a uzanan 124 yıllık bir tarihsel zinciri gözler önüne seriyor. Bu fotoğraflar sadece birer hatıra değil, aynı zamanda zorlu dönemlerden geçerek bugüne ulaşan bir direncin ve bağlılığın simgesi olarak dükkânın ruhunu oluşturuyor.
Tarihin tozlu sayfalarından bugüne uzanan bir gelenek
Aile mirasının hikâyesi, 1902 yılında dede Mehmet Efendi'nin Van'da ilk sabun atölyesini açmasıyla başlıyor. Ancak bu yolculuk, 1915 yılındaki seferberlik döneminde büyük bir kesintiye uğradı. O dönemde şehri terk etmek zorunda kalan aile, geri döndüklerinde eski Van'ın tamamen yıkılmış ve yakılmış olduğunu gördü. Buna rağmen pes etmeyen aile, yeni Van şehir merkezinde tekrar bir dükkân açarak mesleklerini yeniden inşa etti. Murat Sait Yaşar, dedesinden babasına, babasından da kendisine miras kalan bu zanaatı, bugün oğluyla birlikte sürdürmenin tarif edilemez bir mutluluk olduğunu belirtiyor. Yaşar, atalarının izinden gitmenin ve bu kadim işi günümüze taşımanın kendileri için sadece bir geçim kaynağı değil, aynı zamanda bir yaşam biçimi olduğunu vurguluyor.
Butik üretimle gelen şifa ve müşteri memnuniyeti
Yaşar ailesi, günümüzün seri üretim fabrikalarının aksine, tamamen el yapımı ve butik üretim yöntemlerini tercih ediyor. İş yerlerinde özenle hazırlanan 14 farklı çeşit sabun, özellikle cilt ve saç sorunları yaşayan vatandaşların yoğun ilgisiyle karşılaşıyor. Saç dökülmesi, sivilce, kaşıntı ve egzama gibi kronikleşmiş cilt problemlerine karşı doğal çözümler sunan bu sabunlar, hem kadınların hem de erkeklerin vazgeçilmezi haline gelmiş durumda. Murat Sait Yaşar, özellikle cilt lekeleri ve genel cilt bakımı konusunda sundukları ürünlerin, kullanıcılar tarafından büyük bir beğeniyle karşılandığını ve bu olumlu geri dönüşlerin kendilerini motive ettiğini ifade ediyor. Müşterilerin, ürünleri kullandıktan sonra yaşadıkları memnuniyeti paylaşmaları, ailenin bu mesleğe olan bağlılığını her geçen gün daha da perçinliyor.
Gelecek kuşaklara aktarılacak bir miras
Ekonomik ve sosyal şartların sürekli değiştiği günümüz dünyasında, 124 yıllık bir geleneği ayakta tutmak büyük bir özveri gerektiriyor. Murat Sait Yaşar, geçmişte Kuzey Irak gibi bölgelere de ürün gönderdiklerini belirterek, yurt içinden gelen taleplerin kendilerini memnun ettiğini dile getiriyor. Ayak kokusu gibi spesifik sorunlara yönelik geliştirdikleri özel sabunların başarısı, ailenin el yapımı üretimdeki ustalığını kanıtlar nitelikte. Aile, bu mesleğin sadece kendileriyle sınırlı kalmamasını, gelecek nesillerin de bu kültürel mirası koruyarak sürdürmesini arzuluyor. 124 yıldır süregelen bu sabunculuk geleneği, sadece bir temizlik ürünü üretmek değil, aynı zamanda Van'ın tarihsel hafızasını sabun kalıplarında yaşatmak anlamına geliyor. Yaşar ailesi, her bir sabun kalıbında atalarının emeğini ve sevgisini harmanlayarak, bu kadim zanaatı yarınlara taşımaya kararlılıkla devam ediyor.
