İstanbul'un tarihi dokusunu korumak adına yürütülen titiz çalışmalar, Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerifi'nde yeni bir evreye giriyor. Ana kubbede devam eden restorasyon ve konservasyon faaliyetleri, yapının statik ömrünü uzatmak ve gelecek nesillere aktarılmasını sağlamak amacıyla genişletiliyor. Uzmanlar tarafından gerçekleştirilen detaylı modelleme ve statik analizler, doğu yarım kubbenin de yapısal olarak güçlendirilmesi gerektiğini ortaya koydu. Bu doğrultuda, söz konusu bölgeye erişimi sağlayacak çelik bir çalışma platformunun kurulumuna başlanması kararlaştırıldı.
Tarihi Yapıda Bilimsel Müdahale Süreci
Kültür ve Turizm Bakanlığı Vakıflar Genel Müdürlüğü gözetiminde, Bilim Heyeti ve Koruma Kurulu'nun denetiminde yürütülen bu devasa restorasyon projesi, her aşamada bilimsel hassasiyetle ilerliyor. Ana kubbe üzerinde kurulan çelik platform, mozaiklerin korunması ve temizliği için kritik bir görev üstlenirken, aynı zamanda kurşun kaplamaların kontrollü bir şekilde açılmasına olanak tanıyor. Doğu yarım kubbede başlayacak olan yeni çalışmalar ise sadece yapısal güçlendirmeyi değil, aynı zamanda iç yüzeydeki mozaiklerin, kalem işi bezemelerin ve mihrap duvarındaki mermer yüzeylerin restorasyonunu da kapsıyor. Çalışmaların güvenli bir şekilde yürütülmesi için kurulacak platformun, iç mekandaki görsel bütünlüğü bozmaması adına özel baskılı brandalarla çevrelenmesi planlanıyor.
Zemin ve Mimari Elemanlar Koruma Altında
Restorasyon süreci boyunca Ayasofya'nın özgün mimari elemanlarının korunması en büyük önceliklerden biri olarak öne çıkıyor. Özellikle mihrap ve minber gibi tarihi unsurlar, fiziki koruma sistemleri ile güvence altına alınacak. Platformun kurulumu sırasında zemin döşemelerinin zarar görmemesi için çok katmanlı yükseltilmiş döşeme sistemleri kullanılacak. Uzman restoratörlerin gözetiminde gerçekleştirilecek bu hassas işlemler öncesinde, zemin yükleme ve titreşim testleri yapılarak yapının güvenliği sürekli kontrol altında tutulacak. Ayrıca, çalışma alanında bulunan avizelerin sökümü de yine uzman ekipler tarafından gerçekleştirilecek.
İbadet ve Ziyaret Akışı Kesintisiz Sürecek
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, Ayasofya'daki çalışmaların planlanan takvim doğrultusunda ilerlediğini vurguladı. Bakan Ersoy, dünya kültür mirasının bu eşsiz eserinin özgün dokusunun korunması için her adımın büyük bir dikkatle atıldığını belirtti. Çalışmalar sırasında ibadet ve ziyaret akışının aksamaması için gerekli tüm önlemler alınmış durumda. Bu kapsamda, geçici mihrap ve minber düzenlemeleri yapılarak, ziyaretçilerin ve ibadet edenlerin mağdur olmaması hedefleniyor. Bilim Heyeti üyeleri ise çalışmaların sadece yapısal güçlendirme değil, aynı zamanda 1847 öncesine ait Osmanlı dönemi izlerinin araştırılması gibi tarihi keşifleri de beraberinde getireceğini ifade ediyor. Özellikle doğu yarım kubbedeki raspa çalışmaları, yapının katmanlı tarihine dair yeni veriler sunmayı vaat ediyor.
