Eğitim dünyasında yapay zekanın rolü üzerine tartışmalar sürerken, Bahçeşehir Koleji bu teknolojinin sınıflara girişine dair sınırları belirleyen yeni bir pedagojik yaklaşımı hayata geçirdi. Kurum, öğrencilerin zihinsel gelişim süreçlerini korumak adına, yapay zeka kullanımını yaş gruplarına göre kademeli bir modele bağladı. Bu modelin en dikkat çekici yanı ise, temel zihinsel becerilerin henüz oluşum aşamasında olduğu okul öncesi ve ilkokul kademelerinde üretken yapay zeka kullanımının tamamen yasaklanması oldu. Bahçeşehir Koleji Genel Müdürü Dr. Özlem Koç, bu kararın arkasındaki temel motivasyonun, çocukların kendi başlarına düşünme, problem çözme ve zorlanma süreçlerini deneyimlemeleri olduğunu vurguladı. Eğitimde 'üretken zorlanma' olarak adlandırılan bu sürecin, öğrenmenin kalbi olduğunu belirten Koç, teknolojinin bu süreci devralmasına izin vermeyeceklerini ifade etti.
Temel beceriler yapay zekaya emanet edilemez
Eğitimde teknoloji kullanımının bir amaç değil, bir araç olması gerektiği prensibiyle hareket eden kurum, öğrencilerin bilişsel bağımsızlıklarını korumayı hedefliyor. Özellikle okul öncesi ve ilkokul döneminde çocukların okuma, yazma, dikkat toplama ve neden-sonuç ilişkisi kurma gibi temel zihinsel süreçleri kendi çabalarıyla geliştirmeleri önceliklendiriliyor. Bu yaş grubunda yapay zekanın doğrudan kullanımı, çocukların kendi akıl yürütme becerilerini köreltebileceği endişesiyle sınırlandırılıyor. BAU Mütevelli Heyet Başkanı Eğitim Danışmanı Doç. Dr. Ergün Akgün, üretken yapay zekanın temelinde yatan dil, matematik ve mantık unsurlarının, aslında tüm bilimlerin de temeli olduğunu hatırlatarak, bu becerilerin yapay zeka yardımıyla değil, bireysel çabayla kazanılması gerektiğini savunuyor.
Ortaokul ve lisede bilinçli kullanım dönemi
Eğitim modelinin ilerleyen aşamalarında ise yapay zeka, öğrencilerin kapasitesini artıran bir 'bilişsel ortak' olarak konumlandırılıyor. Ortaokul döneminden itibaren öğretmen rehberliğinde başlatılacak olan yapay zeka okuryazarlığı eğitimi, öğrencilerin teknolojiyi eleştirel, etik ve üretken bir şekilde kullanmalarını hedefliyor. Lise seviyesinde ise öğrencilerin yapay zekaya bağımlı kalmadan, kendi özgün düşünce süreçlerini koruyarak bu teknolojiyi araştırma ve problem çözme süreçlerine entegre etmeleri amaçlanıyor. Bu yaklaşım, öğrencilerin gelecekteki akademik ve iş hayatlarında yapay zekanın yoğun olduğu ortamlara hazırlıklı olmalarını sağlarken, aynı zamanda yapay zeka olmadan da düşünebilme yetilerini canlı tutmayı hedefliyor.
Öğretmenlerin pedagojik yetkisi korunuyor
Yeni modelde öğretmenlerin rolü de yeniden tanımlanıyor. Yapay zekanın ders planlama, materyal geliştirme ve rutin işlerin hafifletilmesi gibi alanlarda öğretmenlere destek olması teşvik edilirken, pedagojik karar verme yetkisinin tamamen öğretmende kalması gerektiği vurgulanıyor. Öğrenciyi değerlendirme, bağlamı yorumlama ve eğitimsel süreçleri yönetme gibi kritik kararların yapay zekaya devredilmesi kesinlikle reddediliyor. Ayrıca, bu süreç sadece öğrencilerle sınırlı kalmıyor; ailelere de çocuklarının evdeki teknoloji kullanımını yönetebilmeleri için rehberlik ve yapay zeka okuryazarlığı desteği verilmesi planlanıyor. Böylece okul ve ev arasındaki teknoloji kullanım dengesinin, çocuğun gelişimsel ihtiyaçlarına göre uyumlu bir şekilde sürdürülmesi hedefleniyor.
