Sivas'ın yüksek rakımlı bölgelerinde doğada kendiliğinden yetişen ve oldukça nadir bulunan üvez meyvesi, bu yılki hasat döneminde büyük bir ilgiyle karşılaştı. İki yılda bir ürün verme özelliğiyle bilinen bu özel meyve, ağaçların bir yıl bol ürün verip diğer yıl neredeyse hiç meyve vermemesi nedeniyle oldukça kısıtlı miktarda bulunabiliyor. Ağustos ve Eylül aylarında toplanan üvezler, hemen tüketilmek yerine olgunlaşmaları için özel bir bekleme sürecine tabi tutuluyor. Bu süreçte meyveler adeta çürümeye bırakılarak yenilebilir kıvama getiriliyor.
Şifa deposu meyveye ulaşmak artık çok zor
Doğal ortamında yetişen ve bağışıklık sistemini güçlendirici, metabolizmayı hızlandırıcı etkileriyle bilinen üvez, sağlık sorunlarına karşı sunduğu faydalarla dikkat çekiyor. Ancak bu yıl yaşanan olumsuz hava koşulları, özellikle dolu yağışları, meyvenin verimini ciddi oranda düşürdü. Esnaf Ahmet Şarkışla, meyveyi bulabilmek için yaklaşık on farklı köyü gezdiğini ancak sonuç alamadığını belirtiyor. Bu yılki kıtlık nedeniyle meyveye olan talep, arzın çok üzerinde seyrediyor.
Ön sipariş sistemiyle satışa sunuluyor
Üvez meyvesinin azlığı, satış yöntemlerini de değiştirdi. Tezgahta sergilenmek yerine doğrudan ön siparişle satılan meyveler, alıcıların isimleri yazılarak ayrılıyor. Geçtiğimiz yıl 100 TL seviyelerinde olan kilogram fiyatı, bu yılki arz sıkıntısı nedeniyle 200 TL'ye yükselmesine rağmen, ürünler satışa çıkar çıkmaz günler içinde tükendi. Ahmet Şarkışla, eline ulaşan 20 bağlık sınırlı miktarın neredeyse tamamının sahipli olduğunu ve sadece dört bağ kaldığını ifade ederek, doğanın bu yılki cömert olmadığını vurguluyor.
Doğal döngü ve iklimin etkisi
Üvez ağaçlarının iki yılda bir meyve verme döngüsü, bu yıl bölgedeki dolu yağışlarıyla birleşince ortaya ciddi bir ürün kıtlığı çıkardı. Birçok köyde yapılan aramalara rağmen meyve bulunamaması, üvezin ne kadar değerli ve zor ulaşılan bir ürün olduğunu bir kez daha kanıtladı. Sağlık açısından sunduğu faydalar nedeniyle tüketicilerin vazgeçemediği bu meyve, önümüzdeki yıllarda da benzer bir döngüyle sınırlı miktarlarda sofralara ulaşmaya devam edecek gibi görünüyor. Sivaslı esnaflar, ellerindeki son ürünleri de sahiplerine ulaştırmak için yoğun bir çaba sarf ediyor.