Sonbahar mevsiminin yüzünü göstermesi ve havaların serinlemeye başlamasıyla birlikte Düzce genelindeki semt pazarlarında hareketli günler yaşanıyor. Kış aylarını daha rahat ve lezzetli geçirmek isteyen vatandaşlar, mutfaklarının temel ihtiyacı olan salçalık domates ve biberleri temin etmek için pazar tezgahlarının yolunu tutuyor. Özellikle Aziziye Mahallesi'nde kurulan pazar yeri, kışlık hazırlıklarını tamamlamak isteyenlerin yoğun ilgisiyle karşılaşıyor. Marketlerde her türlü hazır gıdaya ulaşmanın mümkün olduğu günümüzde, pek çok Düzceli kendi elleriyle hazırladığı ürünlerin hem daha taze hem de daha güvenilir olduğu görüşünde birleşiyor.
Geleneksel yöntemlerin vazgeçilmez lezzeti
Kışlık hazırlık sürecini bir gelenek olarak sürdüren Ayşe Yumaklı, ev yapımı salçanın yerinin hiçbir hazır ürünle doldurulamayacağını ifade ediyor. Yumaklı, salçalık biber ve domatesleri özenle seçerek aldıklarını, ardından temizleyip kazanda haşlama ve süzme işlemlerinden geçirdiklerini anlatıyor. Kendi elleriyle hazırladıkları salçaların kavanozlarda bir yıl boyunca bozulmadan saklanabildiğini belirten Yumaklı, bu zahmetli sürecin sonunda elde edilen bereketli ve sağlıklı ürünün, kış boyunca mutfaklarda büyük bir kullanım kolaylığı sağladığını vurguluyor. Evde yapılan hazırlığın zahmetli olmasına rağmen, ortaya çıkan sonucun güvenilirliği ve tazeliği, bu geleneğin sürdürülmesindeki en büyük motivasyon kaynağı olarak öne çıkıyor.
Pazarda fiyatlar ve değişen tüketim alışkanlıkları
Öte yandan, pazar tezgahlarındaki fiyatlar ve değişen tüketim alışkanlıkları da dikkat çekiyor. Salçalık domatesin kilogram fiyatı 12 TL, salçalık biberin ise 20 TL seviyelerinde alıcı bulduğu pazarda, esnaf İslam Batuhan Yangaz, alışveriş yoğunluğunun önceki yıllara oranla daha düşük olduğunu gözlemlediklerini belirtiyor. Ürünlerin birim fiyatlarının yüksekliği ve çiftçinin yaşadığı ürün bolluğu sıkıntıları, hem satıcıyı hem de tüketiciyi etkileyen temel faktörler arasında yer alıyor. Yangaz, özellikle yeni neslin evde ateş yakıp ocak başında saatlerce salça kaynatma zahmetine girmek istemediğini, bu durumun da hazır konserve ve salça ürünlerine olan talebi artırdığını ifade ediyor.
Hazıra yönelim ve geleneksel mutfak kültürü
Günümüzde pek çok kişi, özellikle büyükşehirlerdeki yaşam temposu ve pratik çözümlere olan eğilim nedeniyle geleneksel yöntemlerden uzaklaşmayı tercih ediyor. Ancak Düzce gibi geleneksel mutfak kültürünün güçlü olduğu bölgelerde, hala kendi salçasını, konservesini ve kışlığını hazırlayan ciddi bir kesim bulunuyor. Marketlerdeki hazır ürünlerin sunduğu kolaylık, bazı vatandaşlar için cazip bir seçenek olsa da, ev yapımı ürünlerin sunduğu doğal lezzet ve güven duygusu, pazar yerlerindeki bu kışlık hazırlık telaşının her yıl yeniden canlanmasını sağlıyor. Vatandaşlar, fiyatların yüksekliğine rağmen kendi elleriyle hazırladıkları kışlıkların, hem bütçelerine hem de sofralarına daha fazla bereket kattığına inanıyor.
