Batman'ın Gercüş ilçesine bağlı Gökçepınar köyünde, bağ bozumu mevsiminin gelmesiyle birlikte hummalı bir kış hazırlığı süreci başladı. Günün ilk ışıklarıyla birlikte bağların yolunu tutan üreticiler, bereketli topraklardan topladıkları üzümleri kış aylarına hazırlamak için büyük bir emek harcıyor. Modern dünyanın hazır gıda tüketimine inat, bölge halkı kendi elleriyle yetiştirdikleri ürünleri geleneksel yöntemlerle kurutarak sofralarına taşıyor. Bu süreç, sadece bir gıda hazırlığı değil, aynı zamanda nesilden nesile aktarılan bir yaşam biçiminin de yansıması olarak dikkat çekiyor.
Emekle harmanlanan doğal lezzetler
Bağlardan özenle toplanan üzümler, ilk aşamada yapraklarından ve ezilmiş tanelerinden arındırılıyor. Üreticiler, kuruma sürecini hızlandırmak ve ürünün kalitesini korumak amacıyla özel olarak hazırlanan bir karışıma batırdıkları üzümleri, temiz bezlerin üzerine sererek güneşin kavurucu sıcağına bırakıyor. Yaklaşık on gün süren bu bekleyişin ardından, güneşin altında istenen kıvama gelen üzümler, tekrar toplanarak son bir ayıklama işleminden geçiriliyor. Çiftçiler, bu zahmetli sürecin sonunda elde ettikleri kuru üzümlerin bir kısmını kışlık ihtiyaçları için ayırırken, geri kalanını satarak aile ekonomilerine katkı sağlıyorlar.
Geçmişin sağlıklı beslenme kültürü
Köy sakinlerinden Deham Demirtaş, günümüzün hazır gıda alışkanlıklarına dikkat çekerek eski dönemlerdeki doğal yaşamın önemini vurguluyor. Demirtaş, geçmişte insanların kendi ürettikleriyle geçindiğini, pazardan hazır ürün alma alışkanlığının olmadığını belirterek, her şeyin akıl ve emekle yapıldığını ifade ediyor. Eski usul kurutulmuş gıdaların çok daha sağlıklı olduğunu savunan Demirtaş, kuru üzümün kan temizleyici, vücuda kuvvet veren ve insanı dinç tutan şifa deposu bir besin olduğunu dile getiriyor. Günümüzde insanların rahatlığa alıştığını ve bu zahmetli işlerden kaçındığını belirten Demirtaş, doğal yöntemlerle hazırlanan bu ürünlerin yerini tozlu ve ilaçlı hazır gıdaların almasından duyduğu üzüntüyü paylaşıyor.
Kış hazırlığında kadınların rolü
Üretim sürecinin her aşamasında yer alan Emine Çelik ise sabahın erken saatlerinde başlayan bağ mesaisini anlatıyor. Hazırladıkları özel suyun içine bandırdıkları üzümleri bezlerin üzerine sererek kurutma işlemini başlattıklarını belirten Çelik, on günlük bekleme süresinin ardından üzümleri eve taşıyıp son ayıklama işlemlerini yaptıklarını ifade ediyor. Kış aylarında tüketmek üzere hazırladıkları bu doğal ürünlerin bir kısmını kendilerine ayırdıklarını, artan miktarı ise satışa sunduklarını belirten Çelik, geleneksel yöntemleri sürdürmenin önemine değiniyor. Gercüş'teki bu geleneksel kuru üzüm üretimi, hem bölgenin tarımsal zenginliğini gözler önüne seriyor hem de sağlıklı beslenme bilincinin köylerde nasıl korunduğunu kanıtlıyor.
