Samsun şehir merkezinde günlük yaşamın en temel unsurlarından biri olan yaya yolları, son dönemde ticari faaliyetlerin gölgesinde kalarak işlevini yitirme noktasına geldi. Özellikle tarihi dokusuyla öne çıkan Saathane Meydanı ve çevresindeki bölgelerde, işletmelerin ürünlerini, tezgahlarını ve oturma gruplarını kaldırımlara taşıması, vatandaşların hareket alanını daraltıyor. Karadeniz Doğal Hayatı Koruma Derneği, bu duruma dikkat çekerek kaldırımların asli sahipleri olan yayalara geri verilmesi için kapsamlı bir çağrı başlattı. Dernek yönetimi, kamusal alanların ticari hırslara kurban edilmemesi gerektiğini savunuyor.
Tarihi doku ve esnaf kültürü arasında sıkışan yollar
Samsun’un köklü esnaf geleneğinin Ahilik kültürü, komşuluk ilişkileri ve karşılıklı dayanışma gibi değerler üzerine inşa edildiğini hatırlatan Karadeniz Doğal Hayatı Koruma Derneği Başkanı Bayram Uzunoğlu, mevcut durumun bu değerlerle bağdaşmadığını ifade etti. Uzunoğlu, ticari faaliyetlerin şehrin tarihi ve kültürel dokusuna zarar vermemesi gerektiğinin altını çizerek, kaldırımların birer sergileme alanı olarak görülmesinin yanlış bir yaklaşım olduğunu belirtti. Özellikle bebek arabasıyla yürüyen ebeveynlerin, yaşlıların ve öğrencilerin bu işgaller nedeniyle yola inmek zorunda kalması, hem güvenlik riski oluşturuyor hem de şehir içi ulaşımı ciddi şekilde aksatıyor.
Ticari kaygılar kamusal hakkın önüne geçmemeli
Kaldırımların sadece birer yürüyüş yolu değil, aynı zamanda şehrin ortak yaşam alanı olduğunu vurgulayan Uzunoğlu, esnafa yönelik önemli bir uyarıda bulundu. Gerçek esnaflığın şehre yük olmak değil, şehri güzelleştirmek olduğunu belirten Uzunoğlu, vitrin genişletme arzusuyla kamusal alanların işgal edilmesinin kabul edilemez olduğunu dile getirdi. Ticari kaygıların hiçbir zaman vatandaşın yürüme hakkının önüne geçmemesi gerektiğini ifade eden dernek başkanı, esnafın kendi dükkan sınırları içerisinde büyümesi ve zanaatıyla var olması gerektiğini savundu. Bu anlayışın, Samsun’un sosyal dokusunu güçlendirecek tek yol olduğunu belirtti.
Denetim ve toplumsal duyarlılık çağrısı
Sorunun çözümünün sadece zabıta denetimleri veya cezai yaptırımlarla mümkün olmadığını belirten Uzunoğlu, asıl çözümün esnafın kendi içselleştireceği bir saygı kültüründe yattığını ifade etti. Kent yöneticilerine, mevcut kuralların kararlılıkla uygulanması için çağrıda bulunan dernek, kaldırımların yayaların güvenli ve rahat bir şekilde kullanabileceği alanlar haline getirilmesini talep ediyor. Uzunoğlu, ticaretin ancak adaletle ve ortak yaşama saygıyla güzel olduğunu belirterek, tüm esnafı başkasının özgürlük alanına müdahale etmemeye davet etti. Samsun’un tarihi ve kültürel mirasının, ancak bu tür toplumsal duyarlılıklarla geleceğe taşınabileceği vurgulandı.
