Hakkari'nin Yüksekova ilçesinde hava sıcaklıklarının hissedilir derecede düşmesiyle birlikte, bölge halkı için zorlu kış mevsiminin hazırlıkları da resmen başlamış oldu. İlçenin simge noktalarından biri olan ve kış aylarında ısınma ihtiyacının merkezi haline gelen Sobacılar Sokağı, her yıl olduğu gibi bu dönemde de vatandaşların uğrak noktası olmaya devam ediyor. Özellikle köylerde ve soba ile ısınan evlerde yaşayan aileler, kışın sert geçecek günlerine hazırlıklı girmek adına odun sobası ve boru ihtiyaçlarını gidermek için çarşıya akın ediyor. Ancak bu yılki alışveriş telaşı, geçmiş yılların yoğunluğundan oldukça farklı bir tablo çiziyor.
Zanaatkarların zorlu sınavı
İlçede tam 16 yıldır soba imalatı ve kaynakçılık mesleğini icra eden Mevlam Dere, sektörün içinden geçtiği değişimi en yakından gözlemleyen isimlerden biri. Kendi işletmesinde odun sobalarından havalandırma sistemlerine, su sobalarından çeşitli kaynak işlerine kadar geniş bir yelpazede üretim yapan Dere, mesleğinin büyük ölçüde el emeğine dayalı olduğunu vurguluyor. Teknolojinin gelişimi ve sanayi tipi üretimin yaygınlaşmasıyla birlikte geleneksel yöntemlerle üretim yapan ustaların ayakta kalma mücadelesinin zorlaştığını belirten Dere, fiziksel emeğin yoğun olduğu bu zanaatın günümüzde giderek azalan bir ilgiyle karşı karşıya kaldığını ifade ediyor.
Ekonomik koşullar tercihlere yansıyor
Sezonun açılmasına rağmen beklenen satış hareketliliğinin yaşanmadığını dile getiren esnaf, vatandaşların alım gücündeki düşüşün doğrudan piyasaya yansıdığını belirtiyor. Eskiden özel siparişlerin yoğun olduğu dönemlerin geride kaldığını söyleyen Mevlam Dere, günümüzde insanların bütçelerini korumak adına ikinci el ürünlere yöneldiğini gözlemlediklerini aktarıyor. Esnaf olarak vatandaşlara fiyat konusunda kolaylık sağlamaya çalıştıklarını belirten Dere, artan maliyetlerin hem üreticiyi hem de tüketiciyi zorladığına dikkat çekiyor. Geçmişte çok sayıda ustanın bulunduğu bu meslek dalında, bugün ayakta kalabilmek için büyük bir özveriyle çalışmaya devam ettiklerini dile getiriyor.
Geleneksel üretimden vazgeçilmiyor
Zorlu kış şartlarının hüküm sürdüğü Yüksekova'da, soba sadece bir ısınma aracı değil, aynı zamanda yaşamın merkezinde yer alan bir kültürün parçası olarak görülüyor. Artan maliyetlere ve değişen piyasa koşullarına rağmen, geleneksel yöntemlerle üretilen sobaların dayanıklılığı ve verimliliği, vatandaşların hala bu ürünlere olan ilgisini canlı tutuyor. Esnaf, tüm zorluklara rağmen bu zanaatı yaşatmak ve bölge halkının kışı daha rahat geçirmesine katkı sağlamak için çaba harcıyor. Çarşıdaki fiyat araştırmaları devam ederken, Sobacılar Sokağı'ndaki hareketlilik, kışın tam anlamıyla bastırmasına kadar devam edecek gibi görünüyor.