Psikiyatri, tıbbın belki de en çetrefilli alanı. Çünkü diğer hastalıklarda olduğu gibi kan tahlili ya da röntgenle kesin teşhis koymak çoğu zaman mümkün değil. Doktor, hastanın anlattıklarına ve gözlemlerine güvenmek zorunda. Ancak Zonguldak'ta geliştirilen bir sistem, bu tabloyu kökten değiştirebilir. Geliştirilen akıllı gözlük, hastanın yüzündeki en ufak mimikleri bile analiz ederek psikiyatristlere somut veriler sunmayı hedefliyor.
Yüz ifadeleri artık veriye dönüşüyor
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi (BEUN) Hastanesi'nden Dr. Öğr. Üyesi Hakan Kayış'ın geliştirdiği "Makine Öğrenimi Destekli Depresyon Tespit Sistemi", TÜRKPATENT onayıyla faydalı model belgesi aldı. Sistemin temelinde, üzerinde kamera ve mikrofon bulunan özel bir gözlük var. Doktor ile hasta arasındaki görüşme sırasında gözlük, hastanın yüzündeki mikro ifadeleri ve gözle görülmesi zor ince ipuçlarını anlık olarak kaydediyor. Kaydedilen bu görüntüler, bilgisayar yazılımları aracılığıyla analiz edilerek hekime somut bir veri raporu sunuyor.
Amaç doktorun yerini almak değil
Sistemin en kritik noktası, tanıyı koyanın yine hekim olması. Dr. Kayış, geliştirdikleri sistemin bir "karar destek mekanizması" olduğunu vurguluyor. Yani bu teknoloji, doktorun işini kolaylaştıracak, ona yol gösterecek ama asla onun yerine geçmeyecek. Özellikle otizm gibi erken tanının çok önemli olduğu ve ailelerin ikna edilmesinin zor olduğu durumlarda, bu tür objektif verilerin büyük fayda sağlayacağı düşünülüyor. Proje, İzmir Ekonomi Üniversitesi'nden bilgisayar mühendisi Çınar Gedizlioğlu ile ortak yürütülüyor.
Erken teşhis için umut olacak
Dr. Kayış'ın açıklamalarına göre, her psikiyatrik rahatsızlığın yüzde farklı izleri bulunuyor. Deneyimli bir psikiyatrist, hastayla konuşurken bu ipuçlarını zaten sezebiliyor. Ancak geliştirilen yazılım, bu ipuçlarını çok daha hassas ve otomatik bir şekilde yakalayarak, tanı sürecini daha da güçlendirmeyi amaçlıyor. Bu sayede özellikle depresyon ve otizm gibi hastalıklarda erken teşhis oranının artması ve tedavi süreçlerinin daha sağlıklı ilerlemesi hedefleniyor.
