Antalya'nın ev sahipliğinde düzenlenen ve dünyanın dört bir yanından gelen devlet temsilcileri ile iklim uzmanlarını buluşturan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31), yerel yönetimlerin çevre konusundaki başarı hikayelerine sahne oldu. Sultanbeyli Belediye Başkanı Ali Tombaş, zirvenin Politikadan Uygulamaya: Yerel Yönetimler ve İklim Eylemi başlıklı oturumunda, ilçede hayata geçirilen kapsamlı sıfır atık ve geri dönüşüm stratejilerini uluslararası kamuoyuyla paylaştı. Tombaş, yerel düzeyde atılan adımların küresel iklim hedeflerine ulaşmada kritik bir rol oynadığını vurgulayarak, Sultanbeyli'nin çevre odaklı kalkınma modelini detaylandırdı.
Topraktan gelen bereket: Kompost üretimi
Sultanbeyli'nin çevre vizyonunun merkezinde, İstanbul'un ilçe belediyeleri arasında öne çıkan devasa kompost tesisi yer alıyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın açılışını yaptığı 50 proje arasında bulunan bu tesis, 4 bin metrekarelik bir alanda yıllık 250 ton üretim kapasitesiyle faaliyet gösteriyor. Semt pazarlarından toplanan organik atıklar ile park ve bahçelerden gelen budama artıkları, burada işlenerek doğal gübreye dönüştürülüyor. Başkan Tombaş, bu uygulamanın sadece bir atık yönetimi olmadığını, aynı zamanda ciddi bir tasarruf aracı olduğunu belirtiyor. Elde edilen kompostun park ve bahçelerde kullanılmasıyla toprağın nem tutma kapasitesi artıyor, bu da sulama aralığının bir günden üç güne çıkmasını sağlayarak su kaynaklarının korunmasına doğrudan katkı sunuyor.
Entegre geri dönüşüm ve atık yönetimi
Sıfır atık çalışmalarını sadece organik atıklarla sınırlı tutmayan Sultanbeyli Belediyesi, Geri Dönüşüm Kompleksi bünyesinde entegre bir sistem kurmuş durumda. Kompleksin kalbinde yer alan Tip-1 Ambalaj Atıkları Ayrıştırma Tesisi, saatte 2,5 ton atık işleme kapasitesiyle kâğıt, karton, plastik ve metal gibi malzemeleri ekonomiye geri kazandırıyor. Vatandaşların sisteme katılımını teşvik etmek amacıyla ilçe genelinde 70 mobil atık getirme noktası, 300 tekstil atık kutusu ve çok sayıda cam kumbarası ile bitkisel atık yağ toplama noktası aktif olarak kullanılıyor. Ayrıca 1. Sınıf Atık Getirme Merkezi, özel işlem gerektiren atıkların lisanslı tesislerde bertaraf edilmesini sağlayarak çevre kirliliğinin önüne geçiyor.
Eğitimle güçlenen çevre bilinci
Belediye, fiziksel yatırımların yanı sıra toplumsal farkındalığı artırmak için eğitim faaliyetlerine de büyük bütçe ve zaman ayırıyor. Bugüne kadar 82 okulda gerçekleştirilen eğitimlerle 20 bin öğrenciye sıfır atık bilinci aşılandı. İlk kez düzenlenen Çevre ve Sıfır Atık Festivali ise 25 bin ziyaretçiyi ağırlayarak geri dönüşümün bir yaşam biçimi haline gelmesine katkı sağladı. Başkan Tombaş, sıfır atık kültürünün evde başlayıp okulda pekiştiğini belirterek, bu süreci bir adım öteye taşıyacaklarını müjdeledi. Geri Dönüşüm Kompleksi bünyesinde kurulması planlanan Sıfır Atık Deneyim Merkezi; planetaryum gösterimleri, etkileşimli eğitim alanları ve uygulamalı atölyelerle her yaştan vatandaşa atık yönetimini görsel bir şölenle anlatmayı hedefliyor. Gelecek nesillere daha dirençli bir Sultanbeyli bırakmak için iklim eylem planlarını kararlılıkla uyguladıklarını ifade eden Tombaş, yerel yönetimlerin iş birliğiyle başarılı modellerin tüm Türkiye'ye yayılmasının önemine dikkat çekti.
