Gebze Belediyesi, çevre kirliliğini azaltmak ve geri dönüştürülebilir atıkları ekonomiye kazandırmak adına oldukça dikkat çekici bir uygulamayı hayata geçiriyor. Artık Gebze'de yaşayan vatandaşlar, evlerinde biriktirdikleri atıkları çöpe atmak yerine mobil toplama araçlarına teslim ederek ulaşım masraflarını hafifletme şansı yakalıyor. Hafta içi her gün şehrin farklı noktalarında konumlanacak olan özel mobil atık toplama araçları, vatandaşların getirdiği atıkları tartarak karşılığında Kentkart'larına tanımlanmak üzere puan kazandıracak. Bu sistem sayesinde hem çevre korunacak hem de vatandaşların toplu taşıma bütçesine doğrudan katkı sağlanmış olacak.
Atıklar artık ulaşım bütçesine katkı sağlıyor
Uygulama kapsamında vatandaşların teslim edebileceği atık türleri oldukça geniş bir yelpazeye yayılıyor. Kağıt ve karton ürünlerinden plastik ambalajlara, cam şişelerden metal kutulara, bitkisel atık yağlardan elektronik atıklara ve hatta atık pillere kadar pek çok farklı materyal sistem dahilinde kabul ediliyor. Vatandaşlar, bu atıkları mobil araca teslim ettiklerinde, atıkların türüne ve ağırlığına göre belirlenen puanlar anında hesaplarına tanımlanıyor. 1 puanın 1 TL değerine denk geldiği bu sistemde, biriken puanlar doğrudan Kentkart'a aktarılarak toplu ulaşım hizmetlerinde kullanılabiliyor. Böylece evdeki atıklar, şehir içi ulaşım için birer ödeme aracına dönüşüyor.
Puan tarifesi ile geri dönüşüm teşvik ediliyor
Gebze Belediyesi tarafından oluşturulan puanlama tablosu, vatandaşların hangi atıktan ne kadar kazanç sağlayacağını net bir şekilde ortaya koyuyor. Örneğin, 1 kilogram plastik atık teslim eden bir vatandaş 3 puan kazanırken, 1 kilogram metal atık 4 puan, 1 kilogram cam atık ise 1 puan değerinde işlem görüyor. Özellikle bitkisel atık yağların 15 puan gibi yüksek bir değerle ödüllendirilmesi, çevreye en çok zarar veren atık türlerinden biri olan yağların toplanmasını teşvik etmeyi amaçlıyor. Karışık ambalaj atıkları 2,5 puan, elektrikli ve elektronik atıklar 3 puan ve atık piller ise 0,5 puan üzerinden değerlendirilerek vatandaşların hesaplarına yansıtılıyor.
Çevre bilinci somut kazanca dönüşüyor
Bu projenin temelinde, geri dönüştürülebilir atıkların kaynağında ayrı toplanması ve doğal kaynakların korunması gibi kritik hedefler yatıyor. Gebze Belediyesi, bu uygulama ile sadece atık yönetimini daha verimli hale getirmeyi değil, aynı zamanda toplumun her kesiminde çevre duyarlılığını artırmayı hedefliyor. Vatandaşların doğrudan sürece dahil edildiği bu model, geri dönüşümün sadece bir zorunluluk değil, aynı zamanda ekonomik bir kazanç kapısı olabileceğini kanıtlıyor. Mobil toplama aracı sayesinde vatandaşlar, çevreye duyarlı davranışlarının karşılığını toplu ulaşım kartlarında somut bir şekilde görerek, sürdürülebilir bir geleceğe katkıda bulunmanın mutluluğunu yaşıyor.
