Türkiye'nin enerji tarihinde yeni bir sayfa açmaya hazırlanan Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nde (NGS) heyecan verici bir aşamaya gelindi. Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom tarafından inşa edilen santralin birinci güç ünitesinde, başlatma ve ayarlama süreçlerinin en önemli halkası olan reaktör tesisinin sıcak soğuk çalıştırma testleri, Nükleer Düzenleme Kurumu'ndan (NDK) alınan resmi izinle birlikte başlatıldı. Bu operasyon, nükleer yakıtın reaktöre yüklenmesinden ve santralin ilk elektriği üretmesinden önceki son teknik kontrol noktası olarak kabul ediliyor.

Sıcak soğuk çalıştırma ile sistemler zorlanıyor
Sıcak soğuk çalıştırma programı, santralin tüm mekanik ve elektriksel bileşenlerinin işletme koşullarında nasıl tepki vereceğini anlamak için titizlikle kurgulandı. Bu kapsamda reaktör tesisi kademeli olarak ısıtılmaya başlandı. Birinci devrede yer alan soğutucu, yani kimyasal işlem görmüş su, nominal parametreler olan 285 derece sıcaklığa ve 16,5 MPa basınca ulaştırılacak. Bu basınç seviyesi, suyun sıvı formunu korumasını sağlarken, aynı zamanda sistemin dayanıklılığını test etmek için 1.650 metre derinlikteki basınca eşdeğer bir zorlama yaratıyor. Testler sırasında boru hatlarının mukavemeti, titreşim özellikleri, elektrik ve güvenlik sistemleri ile reaktör kontrol mekanizmaları en ince ayrıntısına kadar denetimden geçiyor. Bu aşamanın normal işletmeden tek farkı, reaktör kalbinde gerçek nükleer yakıt yerine yakıt demeti simülatörlerinin kullanılmasıdır.

Fiziksel devreye alma için yarım adım kaldı
Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, bu aşamayı fiziksel devreye alma öncesindeki son prova olarak nitelendiriyor. Likhachev, santralin sıcaklık ve basınç açısından tam işletme parametrelerinde çalışacağını, güvenlik sistemlerinin ve personelin normal operasyon koşullarındaki gibi görev yapacağını belirtti. İhtiyaç duyulan enerjinin dışarıdan sağlandığı bu süreç, sistemin tüm bileşenlerinin birbiriyle uyumunu teyit ediyor. Likhachev, fiziksel devreye alma aşamasına geçmek için kelimenin tam anlamıyla sadece yarım adım kaldığını ve bu yıl içinde hedeflenen noktaya ulaşmayı planladıklarını ifade etti.

Güvenlik ilkeleri doğrultusunda nihai revizyon
Sıcak soğuk çalıştırma testlerinin tamamlanmasının ardından, tüm ana ve yardımcı ekipmanlar kapsamlı bir revizyondan geçirilecek. Akkuyu Nükleer A.Ş. Genel Müdürü Sergei Butckikh, nükleer güvenlik ilkelerinin her bir ekipmanın hizmete alınabilirliğinin teyit edilmesini zorunlu kıldığını vurguladı. Yakıt yüklenmeden önce normal işletmeden sapmaların simüle edildiği durumlar da dahil olmak üzere, ekipmanların güvenilirliği adım adım kontrol ediliyor. Revizyon sonuçları, güç ünitesinin ilk kritikliğe ulaşmaya teknik olarak hazır olduğunu nihai olarak kanıtlayacak. Bu aşamadan sonra uranyum yakıt içeren demetler ilk kez reaktöre yüklenecek ve Türkiye'deki düzenleyici kurumun onayıyla başlatma operasyonları için düğmeye basılacak.




