Sırbistan'da yerel saatle 07.00'de başlayan oy verme işlemi, ülkenin son on yılına damgasını vuran siyasi gerilimin zirve noktası olarak kayıtlara geçiyor. Toplam 6 milyon 451 bin 292 kayıtlı seçmen, 250 sandalyeli parlamentonun yeni üyelerini belirlemek için 8 bin 392 farklı noktada sandık başına gidiyor. 2023 yılındaki son seçimlerin ardından gelen bu erken genel seçim kararı, Aleksandar Vucic'in 12 yıllık iktidar serüvenindeki en çetin sınav olarak nitelendiriliyor. 2 bin 418 adayın yarıştığı bu seçimde, meclise girmek için yüzde 3'lük barajı aşmak gerekiyor ve hükümetin kurulabilmesi için en az 126 milletvekilinin desteği şart koşuluyor.
Sokaklardan meclise uzanan muhalefet
İktidarın tek lider anlayışına karşı bir tepki olarak doğan Öğrenci Listesi, seçimlerin en dikkat çekici aktörü konumunda. Novi Sad kentindeki trajik bir kazanın ardından fitili ateşlenen protestolarla güç kazanan bu hareket, sadece bir siyasi liste değil, aynı zamanda uzmanlar, sporcular ve sanatçılardan oluşan bir değişim vaadi olarak görülüyor. Öğrenciler, Vucic'in kalesi olarak bilinen kırsal bölgelere bisikletlerle ve yürüyerek ulaşmaya çalışarak, geleneksel siyasetin dışında bir kampanya yürüttü. Bu hareketin başarısı, Sırbistan'da popülizm karşıtı yeni bir dönemin kapılarını aralayabilir.
Vucic'in stratejisi ve başbakanlık hedefi
Cumhurbaşkanlığı görevinden istifa ederek başbakanlık koltuğuna göz diken Aleksandar Vucic ise seçim kampanyasını sıradan bir vatandaş imajı çizerek sürdürdü. Vucic, öğrenci hareketinin zafer kazanması durumunda ülkenin Rusya ile olan geleneksel bağlarının kopacağını ve Kosova'nın bağımsızlığının tanınacağını iddia ederek seçmenleri konsolide etmeye çalıştı. İktidardaki Sırp İlerleme Partisi (SNS) öncülüğündeki Birleşik Sırbistan listesi, mevcut statükonun korunması adına yoğun bir çaba sarf ediyor. Seçim sonuçları, sadece Sırbistan'ın iç dinamiklerini değil, aynı zamanda dış politikasını da doğrudan etkileyecek bir kırılma noktası olarak görülüyor.
Preşova Vadisi'nde kritik Arnavut oyları
Seçimlerin bir diğer önemli boyutu ise Preşova Vadisi'nde yaşayan Arnavut nüfusun tutumu oldu. Bölgedeki Arnavut siyasi partileri, adres kayıtlarının pasifleştirilmesi ve ekonomik yatırımların yetersizliği gibi kronik sorunlara çözüm bulabilmek adına ortak bir listeyle seçime girme kararı aldı. Kosova Cumhurbaşkanı Justina Shiroka Pula, bu bölgedeki seçmenlere çağrıda bulunarak, demokratik haklarını kullanmalarının ve mecliste daha güçlü bir temsile ulaşmalarının önemini vurguladı. Birlik içinde hareket etmenin, Arnavutların haklarını savunmada en etkili yol olduğunu belirten Pula, her oyun bölgenin geleceği için belirleyici olacağını ifade etti. 2020 seçimlerinde üç milletvekilliği kazanarak bir ilke imza atan Arnavutlar, bu seçimde de siyasi güç dengelerini etkileyecek bir potansiyel taşıyor.