Belediye yönetimlerinde boşalan koltukların doldurulması sürecine dair kurallar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan ve Resmi Gazete'de yayımlanan yeni düzenleme ile baştan aşağı güncellendi. Belediye Meclisi Çalışma Yönetmeliği'nde yapılan bu değişiklikler, seçimlerin daha şeffaf, düzenli ve belirli bir disiplin içerisinde yürütülmesini hedefliyor. Artık belediye başkanlığı veya başkan vekilliği makamlarının herhangi bir sebeple boşalması durumunda, süreç vali tarafından başlatılacak ve 10 gün içerisinde oylama toplantısı gerçekleştirilecek.
Adaylık başvuruları ve oylama disiplini
Seçim sürecinin en dikkat çekici kısımlarından birini adaylık başvuruları oluşturuyor. Yeni düzenlemeye göre, adaylık başvuruları meclis başkanlık divanına ilk birleşimin ilk oturumunda sunulacak. Bu oturumun tamamlanmasının ardından yeni bir adaylık başvurusu kabul edilmeyecek. Adaylar, her oylama oturumu öncesinde adaylıktan çekilme hakkına sahip olacaklar. Seçimlerin gizli oyla yapılması zorunluluğu getirilirken, oy pusulalarında isimler alfabetik sırayla yer alacak. Meclis üyeleri, tercihlerini kapalı kabinlerde, tercih mührünü ilgili adayın alanına basarak gerçekleştirecek ve ardından zarflarını şeffaf sandıklara bırakacaklar.
Seçim güvenliği ve gözlemci uygulaması
Seçim sürecinin yönetimi ve düzeni tamamen meclis başkanlık divanının sorumluluğunda olacak. Aday olan meclis üyeleri, oylamalarda oy kullanma hakkına sahip olsalar da, seçimin yapıldığı oturumları yönetemeyecek ve başkanlık divanında görev alamayacaklar. Şeffaflığı artırmak adına, siyasi parti grupları ve bağımsız üyeler, talep etmeleri durumunda seçim sürecini izlemek üzere birer gözlemci görevlendirebilecekler. Bu uygulama, seçimlerin güvenilirliğini ve tarafsızlığını korumak adına önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Geçersiz oylar ve sonuçların korunması
Oylama sırasında yaşanabilecek aksaklıklar ve geçersiz sayılacak durumlar da yönetmelikte net bir şekilde tanımlandı. Mühürsüz veya üzerinde herhangi bir tanıtıcı işaret bulunan oy pusulaları geçersiz kabul edilecek. Ayrıca, birden fazla adaya tercih mührü basılan pusulalar da geçersiz sayılacak. Sandıktan çıkan zarf sayısının oy kullanan üye sayısından fazla olması durumunda, ilgili turun seçimi zarflar açılmadan derhal yenilenecek. Nihai seçim sonucunun açıklanmasının ardından kullanılan tüm oy pusulaları ve zarflar mühürlenerek koruma altına alınacak. Bu belgeler, dava açma süresinin sonuna kadar veya olası bir dava durumunda karar kesinleşinceye kadar titizlikle saklanacak. Yayımlandığı gün itibarıyla yürürlüğe giren bu yönetmelik, belediye meclislerindeki seçim süreçlerine yeni bir standart getirmiş oldu.