Tarlada bereket var ama sofrada yangın: 2026 tarım bilançosu hayal kırıklığı yarattı

Tarımsal Üretim ve Küçükbaş Yetiştiricileri Genel Merkezi Başkanı Nihat Çelik, rekor seviyedeki rekolte artışlarına rağmen üreticinin zarar ettiğini, tüketicinin ise fahiş fiyatlarla karşı karşıya kaldığını belirterek sistemdeki çarpıklığı sert bir dille eleştirdi.

Tarlada bereket var ama sofrada yangın: 2026 tarım bilançosu hayal kırıklığı yarattı

Tarımsal Üretim ve Küçükbaş Yetiştiricileri Genel Merkezi (TÜRKYED) Genel Başkanı Nihat Çelik, 2026 yılı tarım sektörüne dair yaptığı değerlendirmede, kağıt üzerindeki veriler ile sahadaki gerçekliğin birbirine taban tabana zıt olduğunu vurguladı. Çelik, Türkiye genelinde bitkisel ve hayvansal üretimde yaşanan artışların aslında sevindirici bir gelişme olması gerektiğini ancak mevcut ekonomik düzenin bu bereketi adil bir şekilde dağıtmadığını ifade etti. Üreticinin alın terinin karşılığını alamadığı, tüketicinin ise temel gıdaya erişimde zorlandığı bir tablonun sürdürülebilir olmadığını belirten Çelik, sistemin kazananlarının üreticiler değil, aracı kurumlar ve zincir marketler olduğunu savundu.

Rekor rekolte artışı çiftçinin yüzünü güldürmedi

TÜİK tarafından paylaşılan 2026 yılı Bitkisel Üretim 2. Tahmini verileri, tarımsal üretimde ciddi bir potansiyel artışa işaret ediyor. Verilere göre meyve grubunda yüzde 60,8, tahıl grubunda ise yüzde 30,9 oranında rekor düzeyde bir rekolte artışı öngörülüyor. Bu durum, gıda arz güvenliği açısından son derece kritik ve memnuniyet verici bir tablo olarak değerlendiriliyor. Ancak TÜRKYED Genel Başkanı Nihat Çelik, üretim artışının tek başına bir anlam ifade etmediğini, çiftçinin cebine giren para artmadığı sürece bu bolluğun sadece istatistiklerde kaldığını belirtti. Mazot, gübre, tohum, yem, elektrik ve işçilik gibi temel girdi maliyetlerinin katlanarak arttığı bir ortamda, üreticinin eline geçen ürün fiyatlarının bu maliyetleri karşılamaktan uzak kalması, tarımsal üretimin temel direklerini sarsıyor.

Aracıların ve zincir marketlerin fiyat baskısı

Çelik, tarımsal ürünlerin tarladan sofraya ulaşana kadar geçirdiği süreçteki fiyat değişimine dikkat çekerek, ürünlerin tüketiciye ulaşırken 7-8 kat değerlendiğini ifade etti. Bu durumun temel sorumlusu olarak aracıları, komisyoncuları ve zincir marketleri işaret eden Çelik, 2026 yılının kazananının bu kesimler olduğunu, kaybedenin ise her zaman olduğu gibi üretici ve tüketici olduğunu vurguladı. Çiftçiyi tüccarın ve zincir marketlerin insafına bırakmamak için mevcut kooperatif ve birlik yapılarının yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini belirten Çelik, üreticinin ürününü depolayabileceği, işleyebileceği ve doğrudan pazara sunabileceği çok daha güçlü ve işlevsel yapılara ihtiyaç duyulduğunu dile getirdi.

Hayvancılıkta kısır döngü: Süt üreticisi her litrede zarar ediyor

Bitkisel üretimdeki dengesizliklerin benzeri, hayvancılık sektöründe de yaşanıyor. Hayvan varlığındaki artışa rağmen üreticinin gelirinin aynı oranda yükselmediğini belirten Çelik, yem fiyatlarına gelen sürekli zamların ve kesim fiyatlarının düşük kalmasının üreticiyi büyük bir çıkmaza sürüklediğini ifade etti. Özellikle süt üreticiliğinde durumun vahametine değinen Çelik, Ekim 2026 itibarıyla 1 litre sütün üretim maliyetinin 29,92 liraya yükseldiğini, ancak Ulusal Süt Konseyi tarafından belirlenen tavsiye fiyatının 24,30 lira seviyesinde tutulduğunu hatırlattı. Bu durumun üreticiyi her litrede zarar etmeye mahkum ettiğini belirten Çelik, et ve süt üreticilerinin sorunlarına köklü çözümler getirilmediği müddetçe, ithalatçıların kazandığı, yerli üreticinin ise kaybettiği bu kısır döngünün devam edeceğini sözlerine ekledi.

Yorumlar
Yorum yazma kurallarını okumuş ve kabul etmiş sayılırsınız