Balıkesir’in turizm ve tarım başkenti Ayvalık, bu yıl 21’incisi düzenlenen Uluslararası Ayvalık Zeytin Hasat ve Turizm Festivali ile bir kez daha zeytinin kadim hikayesine ev sahipliği yapıyor. Tarihi Macaron Çarşısı’nın nostaljik dokusundan başlayarak Cumhuriyet Meydanı’na kadar uzanan kortej yürüyüşü, bölge halkının ve üreticilerin yoğun katılımıyla renkli görüntülere sahne oldu. Protokol üyeleri, sivil toplum temsilcileri ve vatandaşların omuz omuza verdiği yürüyüş, zeytinin sadece bir tarım ürünü değil, aynı zamanda kentin turizm ve ekonomi rotasını belirleyen stratejik bir güç olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi. Ancak meydandaki coşkunun hemen ardından yapılan konuşmalarda, üreticinin sahadaki gerçekliği ve yaşadığı ekonomik darboğaz, festivalin ana gündem maddesi haline geldi.
Zeytin Ağaçlarının Gölgesinde Ekonomik Mücadele
Ayvalık Belediye Başkanı Mesut Ergin, zeytinin kentin hafızası ve en değerli mirası olduğunu vurgularken, üreticinin karşı karşıya kaldığı acı tabloya dikkat çekti. İlçede bulunan yaklaşık 2,5 milyon zeytin ağacının ve Mutlu Köyü’ndeki bin 100 yaşını aşan anıt ağacın, bölgenin kimliğini oluşturduğunu belirten Ergin, zeytin ile turizmin birbirinden ayrılamayacağını ifade etti. Ancak bu kültürel mirasın korunması noktasında ciddi engeller bulunduğunu dile getiren Başkan Ergin, artan akaryakıt fiyatları, yükselen toplama yevmiyeleri ve yetersiz desteklemeler nedeniyle zeytinin dalda kaldığını belirtti. Zeytinyağındaki taklit ve tağşiş sorunlarının emeğe ve güvene büyük darbe vurduğunu söyleyen Ergin, üreticinin üzerindeki maliyet yükünün hafifletilmesi için acil çözüm çağrısında bulundu.
Üretim Üssü Balıkesir’de Tarım Modeli Arayışı
Balıkesir Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Akın ise kentin Türkiye’nin zeytin üretimindeki stratejik konumuna vurgu yaparak, 13 milyona yakın ağaç varlığıyla Balıkesir’in bir üretim üssü olduğunu hatırlattı. Körfez bölgesinin kalite ve marka değeri açısından Türkiye’nin zirvesinde yer aldığını belirten Akın, üreticiyi desteklemek adına hayata geçirdikleri projeleri paylaştı. BAÇEM bünyesinde dünyadaki 125 zeytin çeşidinin 95’inin fidelerini içeren bir merkezi faaliyete geçirdiklerini ve 500 üreticiye eğitim verdiklerini aktaran Akın, Tarımda Balıkesir Modeli ile verimliliği artırmayı hedeflediklerini belirtti. Balıkesir Valisi İsmail Ustaoğlu da Ayvalık’ın 22 bin hektarlık tarım arazisinin büyük bir kısmının zeytine ayrıldığını ve ilçe halkının yüzde 80’inin geçimini bu kadim ağaçlardan sağladığını ifade ederek, markalaşma sürecinin önemine değindi.
Siyasilerden Üreticiye Destek ve Politika Eleştirisi
Festivalin açılışında söz alan milletvekilleri, tarım politikalarının yeniden gözden geçirilmesi gerektiği konusunda birleşti. CHP Grup Başkanvekili ve Balıkesir Milletvekili Serkan Sarı, bereketli bir sezon yaşanmasına rağmen ürünün hak ettiği değeri bulamadığını belirterek, Meclis çatısı altında üreticiyi koruyacak istikrarlı politikaların ivedilikle hayata geçirilmesi gerektiğini savundu. Yeni Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Balıkesir Milletvekili Ensar Aytekin ise 76 yaşındaki bir üreticinin hayatında ilk kez maliyetler nedeniyle zeytinini dalında bırakmak zorunda kaldığını aktararak, bu durumun tarımdaki krizin somut bir göstergesi olduğunu ifade etti. Konuşmaların ardından Cumhuriyet Meydanı’nda kadın üreticilerin el emeği ürünlerinin sergilendiği stantlar açıldı. Festivalin devamında Kırlangıç Yaşam Merkezi’nde kurulan Zeytin ve Zeytinyağı Pazarı’nı ziyaret eden protokol üyeleri, yeni sezon ürünlerini inceleyerek üreticilere bereketli bir hasat dönemi diledi.