Antalya’nın ev sahipliğinde gerçekleşen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31), mühendislik dünyasında toplumsal cinsiyet eşitliği adına atılan dev bir adıma sahne oldu. Limak Vakfı çatısı altında faaliyet gösteren Global Engineer Girls (GEG) programı, dört farklı ülkede yürüttüğü çalışmaların sonuçlarını içeren Sosyal Etki Raporu’nu dünya kamuoyuna sundu. FutureBright Group tarafından Türkiye, Suudi Arabistan, Kosova ve Kuzey Makedonya’da 178 katılımcıyla gerçekleştirilen bu kapsamlı araştırma, genç kadınların mühendislik alanındaki varlıklarını güçlendirme yolunda karşılaştıkları engelleri ve bu engelleri aşmak için kurdukları dayanışma ağlarını detaylandırıyor. 2015 yılında Türkiye’nin Mühendis Kızları (TMK) ismiyle temelleri atılan ve bugün küresel bir sosyal etki hareketine dönüşen bu girişim, sadece teknik bir eğitim desteği değil, aynı zamanda bir zihniyet dönüşümünün de öncülüğünü yapıyor. COP31’in Gençlik Günü kapsamında düzenlenen özel panelde, Limak Holding ve Limak Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Ebru Özdemir, programın sadece bugünü değil, geleceği de şekillendiren bir vizyona sahip olduğunu vurguladı. Özdemir, genç kadınların kendi başarılarının ötesine geçerek, kendilerinden sonra gelecek nesillere yol açma konusundaki isteklerinin en büyük motivasyon kaynağı olduğunu belirtti.
Mühendislikte kadın dayanışması ve mentörlüğün gücü
Araştırmanın en çarpıcı verilerinden biri, Türkiye’deki öğrencilerin yüzde 94’ünün programa katılma motivasyonunun, mühendislik alanında kadınların temsilini artırma arzusu olmasıdır. Bu oran, genç kadınların sadece bireysel kariyer hedefleriyle değil, toplumsal bir sorumluluk bilinciyle hareket ettiklerini kanıtlıyor. Program mezunlarının yüzde 76’sı, GEG deneyiminden sonra kariyer hedeflerini sektörde kadınların görünürlüğünü artırmak üzerine kurduklarını ifade ediyor. Mentörlük desteği ise bu süreçte kritik bir rol oynuyor; Türkiye’deki mevcut öğrencilerin yüzde 87’si, mezunların ise yüzde 88’i bu destek mekanizmalarından aktif olarak yararlandıklarını belirtiyor. Özellikle erkek egemen çalışma ortamlarında kendilerini kanıtlama baskısı hisseden genç kadınlar için bu ağlar, sadece teknik bilgi değil, aynı zamanda özgüven ve aidiyet duygusu da sağlıyor. Kuzey Makedonya’dan bir inşaat mühendisliği öğrencisi, başlangıçta mesleki yeterliliğinden şüphe duyarken, mentörlerinin rehberliği sayesinde bu çekincelerini aştığını ve bugün çok daha güçlü bir duruş sergilediğini paylaşıyor.
Sınırları aşan bir aidiyet duygusu
Programın etkisi sadece yerel sınırlarla sınırlı kalmıyor. Suudi Arabistan, Kosova ve Kuzey Makedonya’daki katılımcılar, dünyanın farklı bölgelerinde benzer zorluklarla karşılaşan kadınlarla bağ kurmanın kendilerine büyük bir güç verdiğini dile getiriyor. Suudi Arabistan’dan bir endüstri ve sistem mühendisi, GEG sayesinde küresel bir kadın mühendisler ağına dahil olmanın, yalnızlık hissini ortadan kaldırdığını ve ortak bir amaç etrafında birleşmenin motivasyonunu artırdığını vurguluyor. Türkiye’deki araştırmaya katılan öğrencilerin tamamı ve mezunların yüzde 98’i, bu uluslararası ağın bir parçası olarak kalmaya devam etmek istediklerini belirtiyor. Bu durum, GEG’in sadece bir eğitim programı değil, aynı zamanda sürdürülebilir bir dayanışma platformu olduğunu gösteriyor. Kosova’da grup projelerinde liderliğin kadınlar tarafından yürütülmesine rağmen erkek öğrencilere atfedilmesi gibi cinsiyetçi önyargılarla mücadele eden genç kadınlar, bu tür deneyimlerin kendilerini daha dirençli kıldığını ve gelecek kuşaklar için bu koşulları değiştirmeye kararlı olduklarını ifade ediyor.
Kadınların tasarladığı bir dünya hayali
COP31 zirvesinin ruhuna uygun olarak, araştırmada genç kadınlara kadınların tasarladığı bir dünyayı hayal etmeleri istendiğinde ortaya çıkan tablo, sürdürülebilirlik ve kapsayıcılık odaklı bir vizyonu yansıtıyor. Katılımcıların hayallerinde temiz hava, yeşil alanlar, yenilenebilir enerji kaynakları ve her yaştan bireyin ihtiyaçlarını gözeten yaşam alanları ön plana çıkıyor. Kuzey Makedonya’dan bir bilgisayar bilimleri öğrencisi, doğal malzemelerle inşa edilmiş çevre dostu binaların ve yenilenebilir enerjiyle çalışan şehirlerin hayalini kurduğunu belirtirken, Kosova’dan bir inşaat mühendisi, çocukların ve yaşlıların ihtiyaçlarını merkeze alan daha kapsayıcı kentsel tasarımlara dikkat çekiyor. Dünya Ekonomik Forumu’nun Mart 2025 verilerine göre, kadınların küresel STEM iş gücündeki payı yüzde 28,2 seviyesinde kalırken, üst düzey yönetim pozisyonlarında bu oran yüzde 12,2’ye düşüyor. GEG programı, işte bu uçurumu kapatmak ve genç kadınların potansiyellerini en üst seviyeye çıkarabilecekleri fırsatları artırmak için çalışmalarını kararlılıkla sürdürüyor.
