Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO), 2026 yılı fındık alım sezonunda oldukça yoğun bir tempoyla çalışmalarını sürdürüyor. 24 Ağustos 2026 tarihinde başlayan alım süreci, sadece 2,5 aylık kısa bir zaman diliminde 190 bin ton kabuklu fındığın TMO depolarına girmesiyle sonuçlandı. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından sezon başında Türkiye genelinde 604 bin ton olarak öngörülen toplam rekoltenin yaklaşık üçte birine tekabül eden bu miktar, kurumun piyasadaki etkinliğini de gözler önüne seriyor. Yaklaşık 152 bin üreticiden ürün teslim alan TMO, randevu sistemindeki yoğunluk ve piyasa dinamikleri göz önüne alındığında, yıl sonuna kadar en az 50 bin ton daha fındık alımı yapmayı hedefliyor. 31 Aralık 2026 tarihinde sona erecek olan alım sezonunun sonunda, toplam miktarın 240 bin ton barajını aşacağı öngörülüyor. Kurum yetkilileri, ürün arzının devam etmesi durumunda alım faaliyetlerini kararlılıkla sürdüreceklerini ifade ediyor.
Usulsüzlük iddiaları üzerine harekete geçildi
Ancak bu başarılı alım sürecinin gölgesinde, bazı tüccar ve manavların Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) belgelerini usulsüz yollarla kullanarak TMO'yu yanıltmaya çalıştığı tespit edildi. Yapılan incelemelerde, piyasadan satın alınan fındıkların, sanki doğrudan üreticiden geliyormuş gibi gösterilerek TMO'ya satılmaya çalışıldığı belirlendi. Çiftçi Kayıt Sistemi Yönetmeliği’nin 18. maddesi, tüccarların üretici sıfatıyla ürün satmasını kesin bir dille yasaklıyor. Bu kuralı ihlal eden ve belgelerini usulsüz şekilde kullandıran üreticiler ile bu sürece aracılık eden tüccarlar, artık ciddi yaptırımlarla karşı karşıya kalacak.
Adli süreç ve ağır yaptırımlar yolda
TMO yönetimi, bu tür usulsüzlüklere karışan üreticilerin 2 yıl boyunca kurumdan fındık alımı yapamayacağını duyurdu. Bununla da yetinmeyen kurum, belgeleri kötüye kullanan tüccarlar ve bu işleme dahil olan kişiler hakkında Cumhuriyet Başsavcılıklarına suç duyurusunda bulunma kararı aldı. Söz konusu eylemler, Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddesinde düzenlenen nitelikli dolandırıcılık ve 204. maddesinde yer alan resmi belgede sahtecilik suçları kapsamında değerlendirilecek.
Piyasa dengeleri ve geleceğe bakış
TMO'nun bu kararlı tutumu, fındık piyasasında kayıt dışı faaliyetleri engellemeyi ve gerçek üreticinin hakkını korumayı amaçlıyor. Kurumun, mevcut alım temposunu koruyarak Türkiye genelindeki toplam rekoltenin önemli bir kısmını kontrol altına alması, piyasadaki fiyat istikrarı açısından da kritik bir rol oynuyor. Üreticilerin, kendi ÇKS belgelerini üçüncü şahıslara kullandırmamaları konusunda uyarıda bulunan yetkililer, denetimlerin sezon sonuna kadar aynı titizlikle devam edeceğini vurguluyor. Hem idari hem de hukuki süreçlerin işletilmesiyle, fındık ticaretinde şeffaflığın sağlanması hedefleniyor.
