Kastamonu'nun Tosya ilçesinde, 16. yüzyıldan bu yana ayakta kalan ve ilçenin kültürel dokusunun en önemli parçalarından biri kabul edilen tarihi Belediye Çifte Hamamı, iki yıl önce meydana gelen yangın felaketinin ardından adeta zamana karşı direniyor. Mer'aşi Abdurrahman Paşa Camii'nin hemen yanı başında yükselen bu kadim yapı, 23 Ekim 2024 tarihinde çıkan yangınla birlikte büyük bir yıkıma uğradı. Yangın sonrası erkekler bölümü tamamen kullanılamaz hale gelirken, kadınlar bölümü de güvenlik gerekçesiyle faaliyetlerine son verdi. Mülkiyeti Kastamonu Vakıflar Bölge Müdürlüğü'ne ait olan bu tarihi miras, aradan geçen uzun süreye rağmen restorasyon çalışmalarının başlamaması nedeniyle her geçen gün biraz daha yıpranıyor.
Kültürel mirasın sahipsizliği esnafı düşündürüyor
Tarihi yapının hemen yanı başında otuz yıldır esnaflık yapan Ali Kımıl, hamamın sadece bir bina değil, ilçenin sosyal hafızası olduğunu vurguluyor. Kımıl, yangın sonrasında yetkililerin gelip incelemelerde bulunduğunu ve tutanaklar tutulduğunu ancak somut bir adım atılmadığını belirterek, ilçede şu an hizmet veren bir erkek hamamı bulunmadığını ifade ediyor. Kadınlar bölümünün de kapalı olması nedeniyle ilçe halkının büyük bir mağduriyet yaşadığını dile getiren Kımıl, yapının dış cephesindeki hasarın yanı sıra iç kısımdaki şadırvan gibi özgün mimari unsurların da korunmasız kaldığına dikkat çekiyor. Esnaf, devletin ilgili kurumlarından bir an önce harekete geçilmesini ve bu kültürel değerin yeniden ayağa kaldırılmasını bekliyor.
Güvenlik zafiyeti ve artan tahribat endişesi
Hamamın kapalı kalması sadece kültürel bir kayıp değil, aynı zamanda çevredeki vatandaşlar için ciddi bir güvenlik sorunu haline gelmiş durumda. İlçe sakinlerinden Yüksel Kara, yapının içine kimliği belirsiz kişilerin girip çıktığını, bu durumun tarihi dokuya daha fazla zarar verdiğini ve çevrede huzursuzluk yarattığını belirtiyor. Kara, hamamın atıl durumda kalmasının çevredeki hijyen koşullarını da olumsuz etkilediğini, fare gibi haşerelerin bölgede görülmeye başlandığını ifade ederek, restorasyon başlayana kadar en azından bir güvenlik önlemi alınması gerektiğini savunuyor. Hamamın faal olduğu dönemlerde çevredeki esnafın da bu hareketlilikten ekonomik olarak faydalandığını hatırlatan vatandaşlar, yapının yeniden işlevsel hale getirilmesinin ilçe ekonomisine de katkı sağlayacağı görüşünde birleşiyor.
Restorasyon için zaman daralıyor
Tarihi Belediye Çifte Hamamı, 500 yıllık geçmişiyle Tosya'nın kimliğini yansıtan nadir eserlerden biri olma özelliğini koruyor. Ancak geçen her gün, yapının özgünlüğünü ve fiziksel bütünlüğünü tehdit etmeye devam ediyor. Vatandaşlar, restorasyon sürecinin bürokratik engellere takılmadan hızlandırılmasını ve hamamın, eski ihtişamına kavuşturularak gelecek nesillere aktarılmasını talep ediyor. Yetkililerden gelecek bir umut ışığı bekleyen ilçe halkı, tarihi mirasın daha fazla çürümesine göz yumulmaması gerektiği konusunda hemfikir. Hem kültürel bir değerin korunması hem de ilçenin sosyal ihtiyaçlarının karşılanması adına, bu restorasyon projesinin bir an önce öncelikli gündem maddesi haline getirilmesi bekleniyor.