Ankara'nın ev sahipliğinde düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) 13'üncü Zirvesi, Türk dünyasının geleceğini şekillendirecek kritik kararlara sahne oldu. Devlet Başkanları Konseyi Toplantısı'nın ardından imzalanan 163 maddelik Ankara Bildirisi, Azerbaycan, Kazak, Kırgız, Türkiye ve Özbek Türkçesi dillerinde kayıt altına alınarak teşkilatın ortak vizyonunu tescilledi. Bildiri, bölgesel istikrardan ekonomik iş birliğine, kültürel mirastan ulaştırma koridorlarına kadar geniş bir yelpazede stratejik hedefler içeriyor.
Küresel meselelerde ortak duruş ve güvenlik vurgusu
Bildiride, uluslararası gündemin en sıcak başlıkları arasında yer alan Kıbrıs meselesine özel bir parantez açıldı. Kıbrıs Türk halkının özden gelen eşit haklarının güvence altına alınması gerektiği vurgulanırken, Ada'daki mevcut gerçekler temelinde sürdürülebilir bir çözüm arayışına tam destek verildi. Gazze'deki insani krize yönelik ise BM Güvenlik Konseyi'nin 2803 sayılı kararı ile Gazze İhtilafını Sona Erdirmek için Kapsamlı Plan'ın uygulanması çağrısı yapıldı. Suriye'nin toprak bütünlüğüne olan bağlılıklarını yineleyen liderler, terörizm, aşırıcılık, siber suçlar ve uyuşturucu kaçakçılığı gibi sınır aşan tehditlere karşı ortak mücadele kararlılıklarını bir kez daha teyit ettiler. Irkçılık, yabancı düşmanlığı ve İslam karşıtlığı ile mücadelede uluslararası platformlarda koordineli hareket etme taahhüdü de metinde öne çıkan başlıklar arasında yer aldı.
Ekonomik entegrasyon ve ulaştırma stratejileri
Teşkilatın ekonomik gücünü artırmak amacıyla endüstriyel iş birliği, doğrudan ticari temaslar ve gümrük süreçlerinin dijitalleşmesi hedefleniyor. Özellikle Hazar Geçişli Uluslararası Doğu-Batı Orta Koridoru'nun geliştirilmesi, zirvenin en önemli gündem maddelerinden biri oldu. Bakü-Tiflis-Kars demir yolu hattının tam kapasiteyle kullanılması ve Zengezur Koridoru ile Çin-Kırgızistan-Özbekistan demir yolu projelerinin bu ağa entegrasyonu için stratejik bir çerçeve oluşturulacak. Üye devletler, yük taşımacılığını hızlandırmak ve lojistik süreçleri modernize etmek için gerekli önlemleri alacak. Ayrıca, enerji güvenliği kapsamında Hazar-Karadeniz-Avrupa Yeşil Enerji Koridoru'na verilen destek, bölgenin enerji arzındaki kritik rolünü bir kez daha gözler önüne serdi.
Kültürel miras ve gelecek vizyonu
Eğitim ve kültür alanında atılan adımlar, Türk dünyasının genç nesillerini birbirine daha da yakınlaştırmayı amaçlıyor. Ortak Türk Alfabesi'nin yaygınlaştırılması ve bu alfabeyle üretilen eserlerin desteklenmesi, kültürel birliğin temel taşlarından biri olarak kabul edildi. Türk Üniversiteler Ligi ve Türk Dünyası Yükseköğretim Alanı gibi girişimler, akademik iş birliğini kurumsallaştıracak. Sosyal alanda ise kadının ve ailenin güçlendirilmesi için TDT Aile ve Kadın Konseyi kurulması önerisi not edildi. Turizmde ise Ortak Müze Kart projesi ile bölge içi hareketliliğin artırılması hedeflenirken, Taşkent 2027 yılı Türk Dünyası Turizm Başkenti ilan edildi. Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev'in önerisiyle 2027 yılının Doğa Koruma Yılı olması kararlaştırılırken, bir sonraki zirvenin de Özbekistan'da yapılmasına karar verildi.
